اعمال و معارف توحیدی ماه ذیالحجه در آثار حضرت علامه آیتالله سید محمدحسین حسینی طهرانی و آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی جایگاهی ویژه دارد. در این نوشتار، از ویژگیهای دهۀ نخست ذیالحجه و جذبه موسوی در اربعین حضرت موسی علیهالسلام تا اهمیت مراقبه، محاسبۀ سالانه، صمت، جوع، سهر، عزلت و دوام ذکر توضیح داده میشود. سپس اعمال مهم این ماه همچون نماز دهۀ اول، روزههای مؤکد، اذکار توحیدیۀ موسویّه و شرح عمیق «لا إله إلا اللَه» در سراسر عالم بیان میگردد. بخش مهم دیگر، تبیین دعای عرفه، حقیقت توجه به عنایت الهی، مسیر تربیت روحی و کیفیت صحیح قرائت دعاست. در ادامه، اعمال شب و روز عرفه، عید قربان، اسرار قربانی و نیز عید غدیر با شرح معارف ولایت، فضیلت روزه و ثواب اعمال آن بررسی میشود.
اعمال ماه ذی الحجه و سفارشات اولیای الهی دربارۀ آن
22اللَهُ أکبرُ، اللَهُ أکبرُ، لا إلهَ إلاّ اللَهُ و اللَهُ أکبرُ، اللَهُ أکبرُ و لِلهِ الحَمدُ، و الحمدُ لِله عَلیٰ ما هَدانا، و لَهُ الشُّکرُ عَلیٰ ما أولانا.1
کیفیت نماز عید
نماز عید دو رکعت است. بهتر آن است که در رکعت اول بعد از حمد، سورۀ «أعلیٰ» و در رکعت دوم بعد از حمد سورۀ «والشّمس» را بخواند. بعد از سوره، در رکعت اول پنج تکبیر گوید، و بعد از هر تکبیر یک قنوت بخواند و در قنوت ذکر هر دعایى کافى است، و بهتر آن است که بگوید:
اللَهمّ أهلَ الکِبریاءِ و العَظَمَةِ، و أهلَ الجودِ و الجَبَروتِ، و أهلَ العَفوِ و الرّحمَةِ، و أهلَ التَّقوَى و المَغفِرَةِ، أسألُکَ بحقِّ هذا الیَومِ الَّذى جعَلتَهُ للمسلِمینَ عیدًا و لمُحَمَّدٍ صَلّى اللَهُ علَیهِ و آلِه ذُخرًا و شَرفًا و کَرامَةً و مَزیدًا أن تُصلِّىَ علَى محمدٍ و آلِ محمدٍ، و أن تُدخِلَنى فى کُلِّ خَیرٍ أدخَلتَ فیه محَمّدًا و آلَ محمد، و أن تُخرِجَنى مِن کُلِّ سوءٍ أخرَجتَ مِنه محمّدًا و آلَ محمدٍ، صلَواتُک علَیه و علَیهم. اللَهمّ إنّى أسألُکَ خَیرَ ما سَألکَ به عِبادُکَ الصّالِحون، و أعوذُ بکَ مِمّا استَعاذَ منهُ عِبادُکَ المُخلِصون.2
قربانى
از کارهاى مهم در این روز قربانى است. این عمل همانگونه که در روایات آمده مستحب مؤکد است.3
- المراقبات، ترجمۀ ابراهیم محدث بندرریگی، ص 458.
- مصباح المتهجد، ج ٢، ص ٦٥٤؛ مطلع انوار، ج4، ص 52.
- المحاسن، ج2، ص 388؛ علل الشرائع، ج2، ص 440؛ الخصال، ج1، ص 298؛ من لا يحضره الفقيه، ج2، ص 213؛ المراقبات، ترجمۀ ابراهیم محدث بندرریگی، ص 459

