
آداب مجالس روضه و عزاداری امام حسین علیهالسلام
و توصیههای بزرگان دربارۀ ماههای محرّم و صفر
این مقاله شامل موارد زیر است: • اهمیت زنده نگهداشتن شعائر حسینی؛ • رهنمودهای عمومی درباره ماههای محرّم و صفر؛ • رهنمودهای ویژه درباره چگونگی برگزاری و حضور در مجالس عزاداری؛ • و توصیههایی برای خطیبان، مداحان و خوانندگان مرثیهها.
آداب مجالس روضه و عزاداری امام حسین علیهالسلام
511. توجه به کیفیت اطعام
کیفیت اطعام در مجالس اهلبیت باید مانند کیفیتی باشد که در سایر مناسبتها مورد ملاحظه قرار میگیرد.
12. اختلال ایجاد نکردن در آرامش مردم
صدای ذاکر و خطیب نباید به بیرون از مکان برگزاری [مجالس] برود و موجب اذیت همسایگان گردد. دستهجات سینهزنی باید پیش از موقع استراحت مردم به جایگاههای خود بازگردند و نباید تا دیروقت در خیابانها طبل زد و آرامش را از مردم و اجتماع گرفت. باید متوجه بود در این منازل مریض و بچۀ شیرخوار وجود دارد. امام حسین آمد که ارزشها را احیا کند؛ نیامد که همۀ مملکت را بههم بریزد!
13. پرهیز از آلات موسیقی و عَلَم
از استفادۀ طبل، شیپور، نی و آلات موسیقی پرهیز شود. عَلَمهایی که در عزای سیدالشهدا میبرند علامت صلیب است و تمام اینها حرام است.
14. پرهیز از تکرار زیاد مجالس
مجالس اهلبیت باید موجب نشاط، انبساط و رغبت نفْس گردد؛ تکرار زیاد در انعقاد اینگونه مجالس، موجب عادت، دلسردی و عدم رغبت میشود. باید به همان حدّ متعارفِ برگزاری این مجالس اکتفا نمود و به عناوین مختلف، از [قبیل] نذر و عادت و تظاهر بین افراد، به تکرار و استمرار این مجالس نپرداخت.1
15. تکریم خطیب
افرادی که [خطیب را] دعوت میکنند، باید احترام اشخاص را بگذارند. البتّه نه بهعنوان اینکه یک نفر [عادی است]، حالا او را [باید] احترام بگذارند! بلکه بهعنوان مُبَلّغ دین و کسی که میآید تا وظیفه و تکلیف را ادای کند! باید به این جنبه به او نگاه کنند! ماشین بفرستند و او را بیاورند. با کمال احترام و شایستگی باید فرد را دعوت کرد! نه [اینکه بگویند]: «آقا بلند شو بیا!»
ب) دستورات بزرگان راجع به ماههای محرّم و صفر
1. شرکت در مجالس عزاداری
بزرگان نسبت به شرکت در مجالس عزای اهلبیت علیهمالسلام بسیار تأکید داشتند. مرحوم علامۀ طهرانی ـ رضوان الله علیه ـ میفرمودند:
«سالک بدون توسّل به سیدالشهدا به مقصد نخواهد رسید!»
این مسئله یک اصل است و تمام کسانی که برای آنها فتحِ باب شده از طریق توسّل به سیدالشهدا بوده است.
- . برگرفته از شرح حدیث عنوان بصری، جلسات 149، 184، 163و 203؛ مبانی اخلاق در آیات و روایات، ج 1، ص 125؛ سالک آگاه، ج 1، ص 88.
