آموزههای معرفت ج 4
شرح دعای ابو حمزه ثمالی
شرح فقره و أعلَمُ أنّک للرّاجِی بِمَوضِعِ إجابَةٍ و لِلمَلهوفینَ بِمَرصَدِ إغاثَةٍ از دعای ابوحمزه ثمالی که در سال 1422 هجری قمری ایراد شده
آموزههای معرفت ج 4
184ای آدم دیوانه، واقعاً این چه‌کاری است؟! این چه نفسی است و این چه نیّتی است که می‌آید و این کارها را انجام می‌دهد؟! این شقاوت است دیگر؛ این عین شقاوت است و این عین حسد است، رشک است، کدورت است، ظلمت است!
علّت حرمت این سحر برای همین است، به‌خاطر اینکه دست افراد ناباب می‌افتد؛ و چون نفوس، نفوس شیطانی است و نفوسی است که خلط با مسائل شیطانی و اهواء نفسانی دارد، می‌آید از این سحر استفادۀ سوء می‌کند و اصلاً زندگی را خراب می‌کند. برای همین، این مسئله حرام می‌شود و در آیۀ قرآن هم نسبت به این مسئله تصریحاتی آمده است.1
اهمّیت نیّت صالح در رجاء و امید به خداوند
روی این جهت، باید در رجاء و امیدِ انسان نیّت صالح باشد؛ یعنی وقتی که انسان یک امید و رجائی را از پروردگار دارد، اوّل باید نیّت خود را در آن امید و در آن
- سوره بقره (٢) آیه ١٠٢:
﴿وَٱتَّبَعُواْ مَا تَتۡلُواْ ٱلشَّيٰطِينُ عَلَىٰ مُلۡكِ سُلَيۡمٰنَ وَمَا كَفَرَ سُلَيۡمٰنُ وَلٰكِنَّ ٱلشَّيٰطِينَ كَفَرُواْ يُعَلِّمُونَ ٱلنَّاسَ ٱلسِّحۡرَ وَمَآ أُنزِلَ عَلَى ٱلۡمَلَكَيۡنِ بِبَابِلَ هٰرُوتَ وَمٰرُوتَ وَمَا يُعَلِّمَانِ مِنۡ أَحَدٍ حَتَّىٰ يَقُولَآ إِنَّمَا نَحۡنُ فِتۡنَةٞ فَلَا تَكۡفُرۡ فَيَتَعَلَّمُونَ مِنۡهُمَا مَا يُفَرِّقُونَ بِهِۦ بَيۡنَ ٱلۡمَرۡءِ وَزَوۡجِهِۦ وَمَا هُم بِضَآرِّينَ بِهِۦ مِنۡ أَحَدٍ إِلَّا بِإِذۡنِ ٱللَهِ وَيَتَعَلَّمُونَ مَا يَضُرُّهُمۡ وَلَا يَنفَعُهُمۡ وَلَقَدۡ عَلِمُواْ لَمَنِ ٱشۡتَرَىٰهُ مَا لَهُۥ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ مِنۡ خَلٰقٖ وَلَبِئۡسَ مَا شَرَوۡاْ بِهِۦٓ أَنفُسَهُمۡ لَوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ﴾.
ترجمه: «و [یهودیان] پیروی نمودند از آنچه شیاطین [و تحریف‌کنندگان] دربارۀ حکومت سلیمان بیان می‌کنند [که او امورش را با سِحر انجام می‌داد]، در حالی‌که سلیمان هرگز کافر نشد ولیکن شیاطین کافر شدند [و نیز تبعیت نمودند از] آنچه بر دو فرشته، هاروت و ماروت در بابل نازل شد، و حال آنکه ایشان به کسی [سحر] نمی‌آموختند مگر آنکه به او می‌گفتند: ”همانا ما [برای تو مایۀ] آزمایش و امتحانیم، پس کافر نشو!“ امّا اینها از آن دو فرشته می‌آموختند آن چیزی را که بتوانند با آن میان مرد و همسرش تفرقه اندازند؛ هرچند که آنها نمی‌توانند به کسی ضرری برسانند مگر به اذن خداوند! اینان چیزی را می‌آموزند که به ایشان ضرر می‌رساند و نفعی نمی‌رساند، و اینان قطعاً می‌دانستند که کسی که خریدار این متاع [سحر] باشد در آخرت هیچ بهره‌ای ندارد؛ و چقدر بد است آنچه [بهای خود قرار داده و] نفس خویش را بدان فروختند، اگر می‌دانستند!» (محقّق)
- سوره بقره (٢) آیه ١٠٢: