ارتداد در اسلام
تبیین جایگاه ارتداد در اسلام و احکام مترتبه بر آن
کتاب حاضر، دربرگیرندۀ مبانی و مباحث تحلیلی پیرامون مسئلۀ ارتداد در دین مبین اسلام است. این اثر که برگرفته از نوشتهجات و دروس خارج فقه آیتالله حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی (قدّسسرّه) است، ارتداد را از منظر عقلی، فطری و فقهی تحلیل کرده و تفاوت نگاه مکتب اهلبیت علیهمالسلام را با دیدگاههای افراطی و تفریطی در مقولۀ آزادی اندیشه و بیان نشان میدهد. مؤلف در این اثر، مسائل مهمی نظیر تفاوت ارتداد ملی و فطری، نقش علم و عقل و عناد در تحقق موضوع ارتداد و... را در کنار مباحث کلامی و تاریخی بررسی کرده است. این کتاب با ساختاری موضوعی در یک مقدمه و ۹ فصل تدوین شده است.
ارتداد در اسلام
43جهل و انانیّت را بهدنبال خواهد داشت.
علم و یقین مبتنی بر فطرت، علت پذیرش و اعتراف جمیع ملل مختلف بشری
ازآنجاکه این مسئله یک پدیدۀ فطری و نهادینهشده در وجود هر انسان میباشد، ناگزیر مورد پذیرش و اعتراف جمیع ملل و اجیال1 مختلف بشری از هر طایفه و هر دین و مذهبی خواهد بود؛ و بهعبارتدیگر جزء قضایای بدیهیّه و اولیّه در قیاسات منطقی بهحساب میآید. ازاینرو خدای متعال در جمیع کتب آسمانی بالخصوص در قرآن کریم مؤکداً و کراراً بر این مطلب تصریح دارد.
در داستان حضرت ابراهیم علیه السّلام قرآن کریم صریحاً به بطلان تقلید کورکورانه و عدم بهکارگیری قُوۀ عاقله و انطباق امور براساس تخیّلات و سنن نسنجیدۀ جاهلی و حرمان از هدایت موازین فطری حکم مینماید:
﴿وَلَقَدۡ ءَاتَيۡنَآ إِبۡرَٰهِيمَ رُشۡدَهُۥ مِن قَبۡلُ وَكُنَّا بِهِۦ عَٰلِمِينَ * إِذۡ قَالَ لِأَبِيهِ وَقَوۡمِهِۦ مَا هَٰذِهِ ٱلتَّمَاثِيلُ ٱلَّتِيٓ أَنتُمۡ لَهَا عَٰكِفُونَ * قَالُواْ وَجَدۡنَآ ءَابَآءَنَا لَهَا عَٰبِدِينَ * قَالَ لَقَدۡ كُنتُمۡ أَنتُمۡ وَءَابَآؤُكُمۡ فِي ضَلَٰلٖ مُّبِينٖ * قَالُوٓاْ أَجِئۡتَنَا بِٱلۡحَقِّ أَمۡ أَنتَ مِنَ ٱللَّٰعِبِينَ * قَالَ بَل رَّبُّكُمۡ رَبُّ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ ٱلَّذِي فَطَرَهُنَّ وَأَنَا۠ عَلَىٰ ذَٰلِكُم مِّنَ ٱلشَّٰهِدِينَ * وَتَٱللَهِ لَأَكِيدَنَّ أَصۡنَٰمَكُم بَعۡدَ أَن تُوَلُّواْ مُدۡبِرِينَ﴾.2و3
- اجیال ج جیل، جیل: طائفه، قوم، گروه. (محقق)
- سوره انبیاء (٢١) آیات ٥١ ـ ٥٧. افقوحی، ص ٥٨٠:
«و بهتحقیق که ما به ابراهیم بصیرت و تشخیص صواب از خطا، پیش از موسی عنایت کردیم و به احوال او دانا و آگاه بودیم * آنگاه که به عمویش و قومش گفت: این بتها چیست که آنها را میپرستید و سر بر آستان آنها فرود آوردهاید؟ * در پاسخ گفتند: پدران ما چنین میکردند * ابراهیم گفت: هم شما و هم پدرانتان همگی در ضلالت و جهالت آشکاری بودهاید * آنها گفتند: آیا مطلب و راه حقّی برگزیدهای یا سربهسر ما میگذاری؟ * ابراهیم گفت: بلکه پروردگار شما، خدای آسمانها و زمین است که آنها را خلقت فرمود * و من ای گروه مخاطبین بر این مسئله شهادت میدهم. و پس از اینکه از اینجا دور شدید بتهای شما را از بین خواهم برد.» - در اینجا در کمال تأثر و تألّم خامۀ عنبرآمیزِ ایشان از فیضان مِشک و عبیر باز ایستاد، و بنان جواهراثرش از نشر لئالی و دُرَر تابناک معارف حقّۀ الهیّه فروماند. قلبی که یک عمر برای اعتلای ←
