Name: فلسفه حکم ارتداد در اسلام و آزادی اندیشه | بررسی مرزهای تفکر - آیت الله سید محمد محسن طهرانی
Availability: InStock
Author: آیتاللَه سید محمدمحسن حسینی طهرانی

ارتداد در اسلام

88

امرأتُه عِدّةَ المتوفّیٰ عنها زوجُها، و علی الإمامِ أن یقتلَه و لا یَستتیبَهُ.»¹
ما باید در این روایت بسیار مهم دقت کنیم؛ زیرا تبعاتی دارد و فروعاتی بر آن متفرّع می‌شود.
اولاً: بنابر فقرۀ اول این روایت و عبارتِ «مَن جحَد إمامًا مِن اللَه» در روایتِ اول، «جحود» موجب ارتداد است.
ثانیاً: با توجه به عبارتِ «امرأتُه بائنةٌ منه یومَ ارتدَّ» باید بدانیم از روزی که شخص مرتد می‌شود احکام ارتداد بر او بار می‌شود.
ثالثاً: نکته در اینجاست که با توجه به روایتِ اول که می‌فرماید: «إلّا أن یرجعَ و یتوبَ إلی اللَه، مگر اینکه برگردد و توبه کند» آیا این توبه، کشف از عدم ارتداد می‌کند یا فقط توبۀ او موجب عدم ترتب احکام ارتداد است؟ به‌عبارت‌دیگر آیا این زن باید بعد از توبۀ شوهر، نکاح مجدد کند یا این توبه کشف می‌کند از عدم ارتداد واقعی؟ اینها نکته‌های بسیار مهمی است که در این روایات وجود دارد و باید بعداً در جمع روایی به آن رسیدگی کرد.
روایت چهارم با اسناد شیخ است:
و عن محمدِ بنِ یحییٰ، عن أحمدَ بنِ محمدٍ، عن علی بنِ الحکَمِ، عن موسی بنِ بَکرٍ، عن الفُضَیلِ بنِ یَسارٍ، عن أبی‌عبدِاللَهِ علیه السّلام: «أنّ رجلًا مِن المسلمین تنصَّر، فأُتیَ به أمیرالمؤمنین علیه السّلام فاستتابَهُ فأبیٰ علیه. فقبَض علیٰ شَعرِه، ثم قال: ”طَئُوا یا عبادَ اللَه!“ فوطِئوه حتیٰ مات.»²
1. وسائل‌الشیعه، ج ٢٨، ص ٣٢٤؛ الکافی، ج ١٤، ص ٢٣٤. ترجمه:
  «امام صادق علیه السّلام می‌فرماید: ”هر مسلمانی که در میان مسلمانان باشد و از اسلام بازگردد و نبوت محمد صلّی اللَه علیه و آله و سلّم را تکذیب کند و وی را انکار نماید، پس تحقیقاً خونش برای هرکه از وی این سخن را بشنود مباح است، و زنش از روزی که او مرتد شد از وی جدا می‌گردد، و مالش بین ورثه‌اش تقسیم شده، و زنش عدۀ زنی که شوهرش وفات نموده را نگه می‌دارد، و بر امام واجب است که وی را بکُشد، و از وی درخواست توبه ننماید.“» (محقق)
2. وسائل‌الشیعه، ج ٢٨، ص ٣٢٤. ترجمه:
  «از امام صادق علیه السّلام روایت شده است که فرمود: مردی از مسلمانان نصرانی شد. پس وی را به نزد امیرالمؤمنین علیه السّلام آوردند. حضرت از او خواست که توبه نماید اما نپذیرفت. حضرت موی سر او را گرفته و سپس فرمود: ”بر وی قدم گذارید و راه بروید، ای بندگان خدا!“ مردم آن‌قدر بر وی راه رفتند تا اینکه مرد!» (محقق)