امام شناسی ج13
جلد سیزدهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیة‌الله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «حدیث ثقلین از حیث سند و دلالت» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهم‌ترین مباحث مندرج در این مجلّد: • تفسیر آیۀ « وَ ما مُحَمَّدٌ إِلَّا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُل..» • بیان برخی وقایع جنگ اُحُد و پایداری امیرالمؤمنین در دفاع از جان پیامبر • فرار عمر و عثمان در جنگ احد • کثرت خیانتها و جنایتهای عثمان • جریان عبارت مشهور عمَر که گفت «ان الرجل لیهجر: این رجل (پیامبر) هذیان می‌گوید» • نقشه غصب خلافت توسط ابوبکر و عمر و همدستانشان • علت عدم تصریح به نام علی علیه‌السلام در قرآن • منع عمَر ار بحث از سنت پیغمبر • جنایات عمَر مسیر تاریخ را عوض کرد • بحثی مشروح و مفصل درباره حدیث ثقلین از جهت سند و هم از جهت دلالت • دلالت حدیث ثقلین بر عصمت اهل بیت • امام با قرآن در همۀ عوالم معیّت دارد
امام شناسی ج13
80و از جمله ادلّه متقنه بر فرار عمر بن خطاب روایتى است كه واقدى در كتاب «مَغازى» خود در قصّه حُدَیبیه ذكر كرده است1 از ابو سعید خُدْرى كه مى‌گوید: من روزى نزد عمر بن خطاب نشسته بودم و گفت: در روز حُدَیبیه در رسالت پیغمبر
- و از جمله ادلّه فرار عمر و عثمان نسبت تشيّعى است که بعضى به واقدى داده‌اند به جهت آنکه در بسيارى از مواضع کتابش عمر و عثمان را در مکانت مورد نظر قرار نمى‌دهد، از جمله آنکه در کتاب خود عثمان و عمر، و يا عمر، و يا عثمان را با اسم نام برده است و جزء فراريان از غزوه احُد شمرده است. دکتر مارسدن جونس که مقدمه‌اى بر کتاب «مغازى» واقدى نوشته است در ص ١٨ مى‌گويد: مثلًا در نسخه خطّى ما که ما آن را اصل و مصدر براى اين طبع «مغازى» قرارداده‌ايم يک ستونى را ملاحظه مى‌کنيم که نام فراريان از غزوه احُد را برده است و با اين کلمات شروع مى‌کند: «و از جمله فراريان فلان، و حارث بن حاطب و ثعلبة بن حاطب، و سواد بن غزية، و سعد بن عثمان و عقبة بن عثمان، و خارجة بن عامر که به ملل رسيد، و اوس بن قيظى در ميان جمعى از بنى حارثه بوده‌اند» در صورتى که مى‌بينيم ابن أبى الحديد، به جاى لفظ فلان، عمر و عثمان را ذکر کرده است و بلاذرى از واقدى عثمان را ذکر کرده است. و از اينجا با روشنى و وضوح ظاهر مى‌شود که صريح عبارت واقدى در نسخه خطّى اصل، عثمان و عمر و يا عمر تنها يا عثمان تنها بوده است که در روز احد پشت کرده و فرار نموده‌اند أمّا ناسخ از روى آن نسخه اصل دلش حاضر نشده است اين فرار را در حقّ عمر يا عثمان بپذيرد فلهذا نام آن دو نفر و يا نام يکى از آنها را به لفظ فلان تبديل نموده است. و ما شک نداريم که عبارت نصّ و صريح واقدى به دست جماعتى از شيعه افتاده است، و در آن اين اخبارى را که در حقّ عمر و عثمان ذکر کرده است، خوانده‌اند و بر اين اساس معتقد شده‌اند که او شيعه بوده است. تمام شد محلّ حاجت از گفتار دکتر مارسدن جونس.