معاد شناسی ج10
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیة‌اللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس‌سرّه می‌باشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانی‌های ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطن‌بودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایه‌گذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذی‌قیمت فرامی‌خواند. در جلد دهم از این مجموعه پیرامون «حقیقت اعراف»، «حقیقت بهشت» و «حقیقت جهنم در قیامت» سخن به‌میان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • صفات و خصوصیات نفسانیۀ «اهل أعراف» • أعراف، موقف اهل عرفان است • رجال أعراف، اهل‌بیت علیهم‌السلام هستند • بهشت و دوزخ در ملکوت زمین است • بهشت و جهنم در حال حاضر، آفریده شده‌اند • معنای صحیح «لا إکراهَ فی الدّین» • شجرۀ طوبیٰ، درخت ولایت است • بهشت، حقیقت ولایت است • بهشت لقاء و جنّت ذات • بهشت قیامت، طلوع عالَمِ نفْس است • کیفیت پیدایش دوزخ • خلقت شیطان بر اساس مصلحت است • مسألۀ «امر بین الأمرین» از اسرار علوم است • اعتماد به دنیا، آتش است • بقاءِ عذاب و تناوب آن، مربوط به معصیت‌های نفس است • حقیقت جهنم، حجاب و بُعد از رحمت خداست • ریشۀ جهنم، یأس از رحمت خداست • خلود و جاودانگی در بهشت و جهنم • پاسخ به اشکالات وارده بر خلود
معاد شناسی ج10
125سلام، و بسوى تو بر میگردد سلام.»
و چون مؤمن متّصف به صفت و اسم سلام گردد، همه آثار و خواصّ سلام كه در خداست، در او متجلّى مى‌شود؛ و حقّاً مقام عالى و رفیعى است كه نصیب او مى‌شود. و چقدر دین مقدّس اسلام، عظیم و متین است كه تحیت مسلمانان را سلام قرار داده است: سَلامٌ عَلَیکمْ. یعنى آن اسم سلام خداوند براى شما باشد، و متّصف بدین اسم شوید، و از سلامتى مطلق حضرت بارى تعالى بهرمند گردید.
و بنابراین، سلام یك تحیتى نیست كه مسلمان از نزد خود و به انشاء خود، به مسلمان دیگرى هدیه میكند، بلكه دعا و انشاء طلبِ از خداست، كه بر این مسلمان سلام را مرحمت فرماید.
و صیغه السَّلامُ عَلَینا وَ عَلَى عِبادِ اللهِ الصّالحِینَ نیز دعائى است كه مسلمان طلب سلام و اتّصاف بدین صفت را از خدا براى خود و براى بندگان صالح خدا میكند. و حتماً باید كلمه عَلَینا را ذكر كرد و به السَّلامُ عَلَى عِبادِ اللهِ الصّالِحینَ اكتفا نكرد؛ چرا كه مگر ما از چنین مقامى بى نیاز هستیم؟ و از چنین دعائى چرا محروم باشیم؟
و بعضى كه چنین مى‌پندارند: سلام یك درود و تحیتى است و یك نوع تعارف و تشریفى است، كلمه عَلَینا را ذكر نمى‌كنند و در نوشتجات خود به همان السَّلامُ عَلَى عِبَادِ اللهِ الصّالحِینَ اكتفا مى‌كنند؛ و این اشتباه روشنى است.
سلام، خود یك عالمى است
و نیز از آنچه گفته شد، معلوم میشود كه سلام تنها یك گفتار