رساله بدیعه

 و به هشت سند از سفیان و مجاهد و على بن أبى طلحه و قتاده و سُدّى روایتى نقل مى‌كند كه منظور از «صالحات قانتات» در قول خداوند عزّوجلّ این است كه زنان صالحه مطیع شوهران خود مى‌باشند.

 و به شش سند از قتاده و سُدّى و عطاء و سفیان و ابى هُریره روایت مى‌كند كه: مراد از ﴿حافِظاتٌ لِلْغَيْبِ﴾ زنانى هستند كه در غیاب شوهر آنچه را كه مربوط به اوست أعمّ از وجود و ناموس خود و اموال و ثروت او حفظ مى‌كنند.¹

تفسیر «ابن كثیر دمشقى»

 و در تفسیر «ابن كثیر دمشقى» آمده: خداوند متعال مى‌گوید: «الرِّجالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّساءِ» یعنى مرد قیم زن است به این معنى كه مرد رئیس و بزرگ خانواده و حاكم بر اوست و هنگامى كه منحرف و غیر معتدل شود تأدیب كننده و به اعتدال آورنده او مى‌باشد.

 بِما فَضَّلَ اللَّهُ بَعْضَهُمْ عَلى‌ بَعْضٍ‌ یعنى زیرا كه مردان از زنان برترند، و مرد بیش از زن مورد انتخاب واقع مى‌شود و از این‌رو است كه نبوّت خاصّ مردان است، و همچنین مُلك اعظم (قدرتمندى و ریاست اصلى جامعه) ویژه مردان است زیرا كه پیغمبر اكرم صلّى الله علیه و آله و سلّم فرمود: قومى که زمام امور خود را بدست‌ زنى بسپارد هرگز رستگار نخواهد شد. «لَنْ یفْلِحَ قَوْمٌ وَلَّوا أمْرَهُمُ امْرَأَةً».

 این حدیث را بخارى از طریق عبد الرحمن بن أبى بكره از پدرش روایت كرده، و منصب قضاوت و غیر آن‌هم نیز چنین است.

 (وَ بِما أَنْفَقُوا مِنْ أَمْوالِهِمْ‌) یعنى به علّت مهور (مهریه ها) و نفقه‌اى كه مردان به زنان مى‌پردازند، و تكلیفى كه خداوند بر مردان نسبت به زنان در كتاب خود و سنّت پیغمبرش صلّى الله علیه و آله و سلّم واجب فرموده است، پس مرد فى نفسه (بالذّات) از زن برتر است و بر او فضل و برترى و ارجحیت دارد، و از این‌رو شایسته است كه قیم‌