در کتاب «اربعین در فرهنگ شیعه» اثر گرانسنگ حضرت آیة الله حاج سید محمد محسن حسینی طهرانی قدس سره، با استفاده از منابع تاريخى و روايى و تمسّك به سيره حضرات معصومين عليهمالسّلام، به اثبات رسیده است که اربعین از مختصّات حضرت سیدالشهداء علیه السلام بوده و علیرغم تأکیداتِ بسیار بر اقامۀ مجالس ذکر، هیچ اثری از اقامۀ مجلس اربعین براى ساير معصومین علیهم السلام در طول تاریخ به چشم نمىخورد. از اینرو اربعين گرفتن براى اموات به هر صورت، مورد امضایِ شارع نبوده و بدعت و محرّم است. اهمّ مطالب مندرجه در این اثر: • حقیقت معنای «شعار» در مکتب تشیع • ولایت و امامت، محور اصلی در مکتب تشیع • تعدّی از حدود ولایت، منافی با تعبّد و منجر به بدعت است. • قیام سیدالشهداء علیه السلام حیاتی‌ترین شاخص حق و باطل • ارزش تاریخ عاشورا به حضور یک امام معصوم است؛ نه یک فرد عادی • غلط بودن مراسم «هفتم» و «چهلم» و «سال» برای اموات، بر اساس مبانی شریعت • زیارت اربعین، علامتِ ایمان و شعارِ شیعه
اربعین در فرهنگ شیعه
65هر دو گون زنبور خوردند از محل *** لیک شد زان نیش و زین دیگر عسل هر دو گون آهو گیا خوردند و آب *** زین یکی سرگین شد و زان مشک ناب هر دو نی خوردند از یک آب‌خور *** آن یکی خالی و این دیگر شکر1 صد هزاران این‌چنین اشباه بین *** فرقشان هفتاد ساله راه بین2 اشتباه ما در این است که می‌آییم فعل امام معصوم را با فعل عادی و پر از غلط و خطای خود مقایسه می‌کنیم. خیال می‌کنیم چون امام در فلان مقطع و فلان شرایط قیام کرد، پس هر کس دیگری می‌تواند این کار را انجام دهد؛ و یا اگر در فلان مسئله سکوت کرد، باید در همه جا ما هم سکوت کنیم؛ و یا اگر فلان سخن را در برهه‌ای بر زبان آورد، ما هم مُجاز به همان قول و کردار خواهیم شد. و کلام معصوم را فراموش کرده‌ایم که فرمودند: «لا یُقاسُ بِنا أحدٌ؛3 هیچ فردی را نمی‌توان به ما قیاس و تشبیه نمود!»
حادثۀ کربلا با آن عظمت، فقط قطره‌ای از بحار فیضان حضرت سیّدالشّهدا
سیّدالشّهدا فقط در حادثۀ کربلا تعریف و تفسیر نمی‌شود؛ حادثۀ
- طبع میرخانی: پر از شکر.
- مثنوی معنوی، دفتر اوّل.
- عیون أخبار الرضا علیه السّلام، ج ٢، ص ٦٦؛ علل الشّرایع، ج ١، ص ١٧٧؛ معانی الأخبار، ص ١٧٩؛ الإختصاص، ص ١٣؛ کشف الغمة فی معرفة الأئمّة، ج ١، ص ٣٠؛ ذخائر العقبی، ص ١٧؛ کنز العمّال، ج ١٢، ص ١٠٤؛ ینابیع المودّة، ج ١، ص ٤٥٩.