مفهوم واجب الوجود و اقسام وجوب، امتناع و امکان ذاتی

یعنی دو واجب را اگر شما بخواهید ترکیب کنید، دو واجب را به‌لحاظ إلی الغیر، خود اینها فی‌حدنفسه ممتنع هستند. اما اگر در تحت شرایطی قرار بگیرند این دوتا می‌توانند وجود پیدا بکنند. پس دو امر ممتنع را در صورت ترکیب یا امر دو واجب را در صورت ترکیب اگر بخواهید ترکیب بکنید، این امکان ذاتی از این مرکب برمی‌آید. اما خودش فی‌حدنفسه نه، این ممتنع است.

[فإنّ ضرورةَ الوجودِ أو العدمِ لتلک المرکباتِ لیست لذواتِها بما هی مرکباتٌ بل لعلةٍ هی خصوصیّةُ الأجزاءِ و الاثنان اللذان هما بالغیرِ أی الوجوبُ و الامتناعُ إنما یَعرِضان لجمیعِ الممکناتِ و لا یَعرِضان البتةَ و لا أحدُهما لشی‌ءٍ مِن الواجبِ بالذاتِ و الممتنعِ بالذاتِ و قد مَرَّ أنّ الواجبَ بالذاتِ لا یکونُ واجبًا بغیرِه.

«زیرا ضرورت وجود و یا عدم برای این مرکبات، ضرورت برای ذات آنها از آن جهت که مرکبات‌اند نیستند بلکه برای علتی است که آن خصوصیات اجزاء است. و آن دوتا که بالغیر بودند یعنی وجوب و امتناع، آنها عارض تمام ممکنات می‌شوند، ولی هیچ‌کدام، چه هر دو باهم و چه تک‌تک، به چیزی از واجب بالذات و ممتنع بالذات عارض نمی‌شوند. و پیش از این گذشت که واجب بالذات نمی‌تواند واجب به غیر خودش باشد.»]

اللهم صلّ علی محمد و آل محمد