تبیین وجود ذهنی و پاسخ به اشکالات آن

نظایر و امثال‌ذلک آن‌هم در شرع هست. احکام ثانویه که در باب اضطرار و حرج هست برای چیست؟ حکم به جواز و اباحۀ خوردن میته برای همین است. أکل میته فی‌حدّنفسه حرام است و در مرحلۀ شدت هم حرام است اما اگر به آنجا رسید که ترک أکل میته موجب مفسده‌ای بشود که اعلیٰ از خود نفس أکل میته است مثلاً اگر طرف نخورد می‌میرد، خب در اینجا آن حکم غلبه می‌کند. و این مسئله‌ای است که انسان باید دقت کند که موجب سوءاستفاده نشود که همۀ افراد در این باب و در این قضیه سوءاستفاده می‌کنند. همین مسائل و قوانینی که جعل می‌شود و فوراً یک حکم اضطرار به آن می‌زنند! درحالی‌که اضطرار نیست. فوراً حکم حرج به آن می‌زنند و مسئله را تمام می‌کنند. اینها همه برای چیست؟ همه به‌خاطر این است که عقل واقعاً باید حکم کند و راه دیگری را پیدا نکند، راه دیگری را پیدا نکند! فرض کنید که شخصی به منزل یکی رفته و آنجا نشسته است، حالا بعد از سه سال می‌گویند که باید بماند! خب صاحبش راضی نیست. می‌گویند: اضطرار است. کجا اضطرار است؟ خب او را بیرون کن تا بلند بشود و برود یک جای دیگر بنشیند. می‌گویند: اضطرار است. کجا اضطرار است؟! صاحبش راضی نیست، شرعاً راضی نیست. این کجا اضطرار است؟! از اول بیخود آمده و نشسته است! الآن هم بلند شود و یک جای دیگر برود. بله، می‌خواهد در بهترین خیابان و در بهترین جا بنشیند و بلند هم نمی‌شود، بعداً هم می‌گویند: حکمش اضطرار است! [می‌گوییم که] خلاف شرع است. [می‌گویند که] باشد، مجلس فلان قبول می‌کند و بعداً مسئله [حل می‌شود]! اینکه نمی‌شود! باید حکم اضطرار و مورد اضطرار و مواردش طبق قانون شرع و حکم عقل ‍[بیان شود] و عقل هم در اینجا درست حکم می‌کند مگر اینکه انسان بخواهد پرده بیندازد و بخواهد از مسئله [فرار] کند! خب طبعاً در آنجا استثنائاتی وجود دارد و همین مسئله مربوط به قضایای مسئلۀ تضاد و اینها است.