تبیین وجود ذهنی و قضایای غیر بتّیه

لزوم حفظ حرّیت انسان در تمام احوال

چقدر انسان باید از اول مراقب باشد که به اینجا نرسد و از اول آزاد باشد. با مردم و با افراد هست و با اشیاء برخورد دارد ولی در تمام احوال آزاد است. هر وقت بخواهد می‌تواند تصمیم بگیرد. هر وقت بخواهد می‌تواند رها کند. هر وقت بخواهد می‌تواند، اختیار دارد مبسوطُ الید است و دستش باز است. نه‌اینکه وقتی گفتند: این کار را بکن، بگوید: آه! چرا دیر گفتی؟! حالا می‌شود، حالا نمی‌شود. حالا این را چه‌کار کنم؟! حالا آن را چه‌کار کنم؟! قضیه را باخته است. معطّلی ندارد که! همیشه انسان باید طوری باشد به قول مرحوم آقا ـ رضوان الله تعالی علیه ـ: ساک به‌دست، وقتی به او می‌گویند که برو، فقط در را باز کند و راه بیفتد، برود!

طریقۀ ورود سلمان به مدائن برای حاکمیت

سلمان وقتی که حاکم مدائن شد همین‌طور بود؛ یک چمدان داشت، حالا چمدان نه، یک توبره داشت و سوار خرش شد و آمد. استاندار بود، جناب استاندار! استاندار عراق بود؛ مدائن یعنی عراق، کثیری از نواحی ایران هم جزو مدائن بود یعنی بعد از کرمانشاه، سر پل ذهاب و اینها همه در آن زمان جزو مدائن به‌حساب می‌آمد. نقل می‌کنند که وقتی وارد شد یک چوب‌دستی داشت و یک انبان نان و یک توبره که لباس‌هایش را در آن گذاشته بود، با خرش می‌راند و می‌آمد! به مدائن رسید دید مردم جمع شدند و گفتند که هنوز سلمان نیامده است؟! گفتند که از سلمان چه خبر داری؟! گفت که با سلمان چه‌کار دارید؟! گفتند که حاکم مدائن است. گفت: حالا چه‌کارش دارید؟! گفتند که به استقبالش آمدیم. گفت: من سلمانم، من حاکمم! گفتند: تویی؟! گفت که بله منم. واقعاً عجیب است دیگر!

ذکر اسامی جمعی از دست‌پرورده‌های امیرالمؤمنین

اینها دست‌پرورده‌های امیرالمؤمنین هستند ها! می‌بینید امیرالمؤمنین چه می‌کند؟! چطوری دست‌پرورده درست می‌کند؟! سلمانش چطوری است! مالک‌اشترش چطوری است! قیس بن سعد بن عباده‌اش چطوری است! محمد بن أبی‌بکرش چطوری است! عثمان بن حُنیفش چطوری است!