آسیب‌شناسی افراط در مباحث اصولی

استاد: بله، کلام آنهاست!

تلمیذ: محمد شبستری در سلسلۀ مقالاتش مطرح کرده که هر کجا که ﴿قُلۡ﴾ هست اینها اصلاً کلام خدا نیست یا ﴿رَبَّنَآ ءَاتِنَا﴾ کلام خدا نیست! خدا که ﴿رَبَّنَآ ءَاتِنَا﴾ نمی‌گوید!

استاد: اصلاً قرآن کلام جبرائیل است! چه کسی گفته که کلام خداست؟! جبرائیل هم شاید اشتباه کرده است!

تلمیذ: یا سورۀ حمد کلام خدا نیست!

استاد: پس قرآن از حجیت می‌افتد! چون کلام من است!

تلمیذ: خود سروش هم می‌گفت.

استاد: مگر سروش هم تکامل نبوت را نگفت؟! این همین است.

لزوم قدرشناسی از مکتب علامه طهرانی رضوان الله تعالی علیه

دستور علامه طهرانی رضوان الله تعالی علیه نسبت به کیفیت قرائت قرآن

خلاصه باید قدر این مکتب را بدانیم چنین مسئله‌ای در جای دیگر نیست. اصلاً چقدر حال انسان عوض می‌شود، انسان احساس کند ...، همین کلامی که مرحوم آقا می‌فرمودند: وقتی قرآن می‌خوانید احساس کنید متکلم اوست و شما سامع هستید! چقدر حال انسان را عوض می‌کند؟! الآن این مطلب را به این آقایان بگویید هرهر می‌خندند! جداً نمی‌فهمند! می‌گویند: به سرش زده است! متکلم اوست یعنی چه؟! اما اگر انسان مدتی مداومت بر همین مسئله داشته باشد مطالب و مسائلی برای او منکشف می‌شود. انسان احساس کند که متکلم اوست و ما سامع و مستمع هستیم چقدر در فهم و حال انسان اثر دارد تااینکه فرض کنید کسی که می‌گوید: ثواب دارد و به‌عنوان ثواب بخوانیم! مثل اینکه بگوییم: آقا خواندن این ورد یا این روزنامه ثواب دارد! دیگر ثواب هرچه می‌خواهد باشد! چه ربطی دارد؟! ما بین المغرب و المشرق [فرق] هست و جایگاه این تفکرات به این نحوه است.

علامه طباطبائی ـ رضوان الله تعالی علیه ـ که قرآن می‌خواند آنچه که از قرآن می‌فهمید واقعاً چه معانی‌ و چه مسائلی بود؟! مرحوم قاضی ـ رضوان الله تعالی علیه ـ خیلی در نامه و در صحبت با شاگردانشان می‌فرمودند که ما تا آخر عمر هیچ‌گاه از تلاوت قرآن بی‌نیاز نخواهیم شد! علیٰ‌کلِّ‌حال «ره چنان رو که رهروان رفتند».¹