تبیین حقیقت جعل و رابطه آن با ذات پروردگار

در ارادۀ دوم که با همان ارادۀ اول یکی است ولکن بنا بر رأی آقایان این حیثیت دوم است، بعد از آن علم و نقشه‌ای که کشیده شده است در ذات حق میل و اراده به ایجاد تعلق می‌گیرد، آن حالتی که او به خود می‌گیرد چون خدا تا حالا نشسته بود و دستش را روی پا گذاشته بود و هیچ حرکتی نمی‌کرد حالا که می‌خواهد یک امر خارجی ایجاد کند یک تکان به خودش می‌دهد، این تکانی که به خود می‌دهد می‌شود انبعاث میل در اعصابی که ما داریم، آنچه که در ما هست!! حالا آن اراده‌ای که تعلق گرفت تا آن صورت شخصیه و صورت منقوش در علم عنائی را در خارج محقق کند، می‌آید و آن صورت را در خارج محقق می‌کند پس هیچ از وجودش مایه نگذاشت. اصالت الماهوی به این می‌گویند. پس در اصالت ماهیت جعل به چه تعلق گرفت؟ جعل به همان صورت شخصیۀ موجودۀ در نفس ذات حق تعلق می‌گیرد. آن صورت را از علم به خارج منتقل می‌کند.

حالا اگر از آنها سؤال کنیم که در این انتقال صورت به خارج بالأخره چه امری اضافۀ بر آن صورت تحقق پیدا کرد؟ آن صورتی که در ذات حق بود وزنش هفتاد کیلو بود؟! آن صورتی که در ذات حق بود 140 کیلو وزنش بود؟! آن صورت فیلی که در ذات حق بود چهارده تُن وزنش بود؟! این قضایا چطور می‌شود؟! بعضی از دوستان ما که رفته بودند در بعضی از کشورها مثل تایلند گفته بودند که ما در باغ وحش رفتیم بعضی از فیل‌ها را دیدیم که نوشته بود سیزده تن چهارده تن هم بودند، چهارده تن هم خیلی زیاد است! می‌گفتند که این وزن‌هایی که نوشته بود اصلاً چیز عجیبی بود که ما تا حالا ندیده بودیم! یک وقت جایی رفته بودیم مجسمه‌ای از این درست کرده بودند گفتیم که یک هم‌چنین چیزی هم مگر وجود دارد؟! ‌گفتند که بله آقا هست.