فصل حقیقی انسان و مقام خلافت الهی

یا فَتحُ! کَما لا یوصَفُ الجَلیلُ جَلَّ جَلالُهُ وَ الرَّسولُ و الخَلیلُ و وُلدُ البَتولِ فَکذلِکَ لا یوصَفُ المُؤمِنُ المُسَلِّمُ لِأمرِنا.¹

بندۀ مؤمن را كسى نمى‌تواند وصف كند مگر خدا! این یعنى چه؟! او دارد در آنجا احساس مى‌كند، او چه چیزى را احساس مى‌كند كه چنین حرفى را مى‌زند؟! چه مطلبى را دارد مى‌فهمد؟! علوم جزئى را كه‌ مى‌داند، سایر مطالبى را كه به آنها رسیده مى‌داند، عوالمى كه طى كرده را مى‌داند، همۀ اینها را مى‌داند، خب مى‌گوید که همۀ اینها درست است، آمدیم، آمدیم، آمدیم تا اینجا و از اینجا به بعد دیگر كسى نمى‌تواند بیاید! این یعنى چه؟! یعنى بالاتر است دیگر! یعنى به مقام اطلاقى رسیده است و شكى در آن نیست!

تلمیذ: چطور می‌شود که این مقام «نُقطَةُ الوَحدَةِ بَینَ قَوسَىِ الأحَدیَّةِ و الواحِدیَّة» که لاحد است می‌تواند لاقید باشد درعین‌حال طبق آیۀ قرآن مقام کثرت هست؛ ﴿لِنُرِيَهُۥ مِنۡ ءَايَٰتِنَآ﴾² و‌ ﴿فَكَانَ قَابَ قَوۡسَيۡنِ أَوۡ أَدۡنَىٰ﴾.

استاد: این ﴿لِنُرِيَهُۥ مِنۡ ءَايَٰتِنَآ﴾ چیست؟! آیات، آیات غیر متعیّن است. آیات كه حتماً نباید آیات جزئى باشد.

تلمیذ: تعیّن کلی کثرت می‌شود؟

استاد: خود اسماء كلی؛ در خود اسماء كلى تعیّن نیست.

تلمیذ: خود مقام واحدیت مگر همان أسماء كلى نیست؟!

استاد: نه آن نزول اسماء کلیه است. همان‌طور که عرض كردم اسماء كلی، قبل از واحدیت بوده است؛ واحدیت مقام ارادۀ تجزیه و تقسیم است. در مقام واحدیت است كه جبرائیل مى‌شود جبرائیل، عزرائیل مى‌شود عزرائیل؛ درعین‌حال كه هركدام از اینها ملك مقرب و کلی هستند اما درعین‌حال محدَّد هستند. کلی یعنى سِعى؛ اطلاقى نه، بلکه سِعی.

اللهم صل علی محمد و آل محمد