تبیین ماهیت جنس و فصل در فلسفه اسلامی

تلمیذ: پس اجمالاً باید یک چیزی در این وجود داشته باشد که او بتواند بر آن حمل شود؟!

استاد: بله، آن قابلیت است؛ یعنی همان قابلیتى كه دارد و در آن است مى‌تواند این صورت را بپذیرد، من‌باب‌مثال همان قابلیتى كه این مادۀ نشاسته دارد در تحت شرایط خاص صورتی را می‌پذیرد، این یك شرایطى دارد یك صورتى مى‌پذیرد، او یك شرایطى دارد یك صورت مى‌پذیرد. خود این قابلیت و استعداد براى فعلیت همان است كه شما الآن او را به این كیفیت مى‌بینید پس مى‌توانید بگویید که سیب‌زمینى نشاسته است، گندم نشاسته است، برنج نشاسته است، مارچوبه نشاسته است و امثال‌ذلک، منتها هركدام از اینها داراى یك صورت خاصى است كه آن صورت نوعیت كه همان فصلش باشد مى‌آید و درحالی‌که دست به تركیبش نمى‌زند، همان نشاسته را بدون اینكه حقیقتش را عوض كند نمود مى‌دهد و آن صورت اگر باشد نمود پیدا نمى‌كند. فقط فرق بین نوع و جنس مثل حیوان این است كه این نمود دارد ولی آن نمود ندارد، فقط همین والاّ هیچ فرق دیگری باهم ندارند، این‌هم حیوان است، دیگری هم حیوان است منتها آن حیوان بدون نمود همان حیوان استقلالى است و حیوانى كه نمود دارد نوع مى‌شود و به غیر ‌از ‌این هیچ تفاوتى باهم نمى‌كنند.

اللهم صل علی محمد و آل محمد