حقیقت فصل و جایگاه آن در نفس ناطقه

خب اضافۀ بر این، چه چیزى را انسان مى‌تواند به‌دست بیاورد؟! چه نقطۀ مجهولى را در اینجا مى‌تواند به‌دست بیاورد؟! آنچه را كه رسول خدا صلّی الله علیه و آله و سلّم در مقام «رَبِّ زِدنى فیكَ تَحَیُّراً» مى‌فرمودند: مربوط به علم كلى و ظهورات آن است كه آن ظهورات و بروزات علم كلى حتى ممكن است در آن عالم خارج تحقق پیدا نكند و همۀ اینها در نفس رسول الله تحقق پیدا مى‌كند نه در عالم خارجی، عالم خارجی‌اش همین است. آن علم كلى موجب نمى‌شود این درخت سروى كه الآن در اینجاست و سه ‌متر قدش است شش متر بشود، آن همین سه متر خواهد بود. سنگى كه در آنجاست تبدیل به برلیان نخواهد شد و همین سنگ خواهد بود. آن آجرى كه من الآن دارم در این دیوارها مى‌بینم تبدیل به خشت طلا نمى‌شود این آجر تا آخر همین آجر است. آن علمى كه در نفس رسول‌الله ظهور پیدا مى‌كند لایتناهى است و هرچه هست آن است، آجر كه چیزى نیست؛ آجر، آجر است شما كنار مى‌اندازید، حتى جنة ‌الفردوس هم در آن مقام وجود ندارد، آنها همه ظهورات نفس است ظهورات خارجى كه وجودش مشخص است. اصلاً در ظهورات خارجى خود رسول الله صلّی الله علیه و آله و سلّم مفیض است، پس چطور ممكن است «رَبِّ زِدنى فیكَ تَحَیُّراً» بگوید؟! خود او مفیض و مُظهِر همین علم در عالم خارج است در همۀ مراتبش اعم از ماده و مثال و سایر اینها است.

آن‌وقت آن روایتى كه امام صادق علیه‌السّلام مى‌فرماید:

إنَّ اسمَ اللهِ الأعظَمَ عَلَى ثَلاثَةٍ وَ سَبعینَ حَرفاً ...وَ عِندَنا نَحنُ مِن الِاسمِ اثنانِ وَ سَبعونَ حَرفاً وَ حَرفٌ عِندَ اللهِ استَأثَرَ بِهِ فی عِلمِ الغَیبِ عِندَهُ.¹

آن اسم واحد همان مقام ذات است كه رسول الله آن را «رَبِّ زِدنى فیكَ تَحَیُّراً» مى‌كرد، یعنى ما در مقام انشاء و ظهور و در مقام تفصیل آن مراتب، مظهر هفتاد و دو اسم هستیم اما آن اسمى كه تمام اینها از او نشئت مى‌گیرد همان حقیقت ذات لایتناهى است كه همۀ ائمه و اولیاء به آن سمت توجه دارند، آن چیزى است كه در ظهور و بروز قرار نمى‌گیرد و آن «رَبِّ زِدنى فیكَ تَحَیُّراً» به آن یك اسم برمى‌گردد.