
بررسی اجزاء عقلی در بسائط و احکام سقط جنین
تحلیل تفاوتهای ادبی و فقهی در کلام معصومین
آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی در این جلسه، ابتدا به بحث دقیق فلسفی پیرامون نفی یا اثبات اجزاء عقلی در بسائط و اشکالات وارد بر نظریات موجود میپردازند. در ادامه، با ورود به مباحث ادبی، تفاوتهای ماهوی میان استعاره و کنایه را تبیین کرده و بر لزوم دقت در فهم غرض و غایت کلام معصومین علیهمالسّلام تأکید میکنند. ایشان با اشاره به اهمیت درکِ دقیقِ عبارات اولیاء الهی، به نقد رفتارهای معاندانه در برابر حق پرداخته و مفهوم ناصبی را در بستر تاریخی و امروزی بازخوانی میکنند. در بخش پایانی، با پاسخ به پرسشهای شاگردان، احکام فقهی سقط جنین را با تکیه بر حفظ سلامت مادر و تعریف دقیقِ «انعقاد نطفه» از منظر شرعی و عرفی بررسی کرده و مرزهای جواز و حرمت آن را در شرایط خاص پزشکی مشخص مینمایند.
بررسی اجزاء عقلی در بسائط و احکام سقط جنین
توضیحات:
آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی در این جلسه، ابتدا به بحث دقیق فلسفی پیرامون نفی یا اثبات اجزاء عقلی در بسائط و اشکالات وارد بر نظریات موجود میپردازند. در ادامه، با ورود به مباحث ادبی، تفاوتهای ماهوی میان استعاره و کنایه را تبیین کرده و بر لزوم دقت در فهم غرض و غایت کلام معصومین علیهمالسّلام تأکید میکنند. ایشان با اشاره به اهمیت درکِ دقیقِ عبارات اولیاء الهی، به نقد رفتارهای معاندانه در برابر حق پرداخته و مفهوم ناصبی را در بستر تاریخی و امروزی بازخوانی میکنند. در بخش پایانی، با پاسخ به پرسشهای شاگردان، احکام فقهی سقط جنین را با تکیه بر حفظ سلامت مادر و تعریف دقیقِ «انعقاد نطفه» از منظر شرعی و عرفی بررسی کرده و مرزهای جواز و حرمت آن را در شرایط خاص پزشکی مشخص مینمایند.
بررسی اجزاء عقلی در بسائط و احکام سقط جنین
15تلمیذ: اصلاً مرض او به فعلیت نرسیده است.
استاد: کدام؟
تلمیذ: آن شخصی که در بیمارستان هست.
استاد: به فعلیت رسیده است و مریض است.
تلمیذ: جنین را عرض میکنم.
استاد: بسیارخوب اینكه الآن هست شما به چه ملاكى مىگویید که باید او را ازبین برد؟ در اینجا حفظ سلامتى نداریم.
تلمیذ: با توجه به همان ملاكى كه براى حفظ سلامت مادرش هست.
استاد: آقا آن ملاك اینجا نیست، آن انسان سالم است و شما نمیتوانید انسان سالم را مریض كنید ولى وقتى شخصى خودش مریض هست، میخواهید آن را چهكار كنید؟! میخواهید او را ازبین ببرید؟! اگر همان انسان سالم مریض بود شما مىگویید که چون الآن مریض است و قلبش درد مىكند و فردا یك فلجى به او اضافه مىشود براى اینكه او فلج پیدا نكند، سرش را ببرید! چون فردا فلج مىشود! چون پسفردا میگرن مىگیرد! چون پس آن فردا آپاندیسش درد میگیرد! این چه ملاکی است؟!
تلمیذ: حالا همۀ امراض ...
استاد: آن چه ربطى دارد؟! حفظ بدن و سلامت واجب است و آنچه كه موجب اختلال به او هست شرعاً مجاز شمرده شده است. نسبت به جنین هم ما باید ملاحظه كنیم و ببینیم كه كدام است؛ اگر یك سردرد ظاهرى است، دراینصورت نمىتوانیم [سقط] انجام دهیم. یك وقت بیمارىای خطیر و جدى است یعنى سلامت فرد را در معرض قرار مىدهد مثل فلج شدن و از كار افتادن كبد یا قلب، والاّ اگر یك فشار خونى به او بیاید نه! اینهم لازم نیست. اگر باعث یك ناراحتى قلبى بشود كه بتواند با آن بگذارند، درآنصورت هم سقط جایز نیست. در ناراحتى قلبى كه موجب خطر بشود، سقط جایز است.
تلمیذ: زمانش هم تعیین میشود؟ به مجرد انعقاد نطفه حرمت سقط میآید و لازم نیست تا انعقاد نطفه صبر کنیم؟
استاد: نه. اتفاقاً در یكى از این سؤالات سایتى پاسخ دادم. ما شرعاً به چه چیزی انعقاد میگوییم؟ به صرف داخل شدن اسپرم در اوول، انعقاد نیست بلکه فقط یك لقاح صورت گرفته است منتها در عین چنین قضیهای ممكن است كه این به آن دیواره و جدارۀ رحم بچسبد و بعد از چسبیدن شروع به ارتزاق و رشد كند و ممكن است بهواسطۀ علل و عواملى خارج بشود و ازبین برود، خیلى موارد اتفاق مىافتد.
