تحلیل فلسفی اقتران صورت به ماده

فالحقیقةُ الخشبیةُ مثلاً لها جهةُ نقصٍ و جهةُ كمالٍ فمِن جهةِ نقصِها یَستدعی كمالاً آخَر و مِن جهةِ كونها كمالاً یَمتنعُ عن قبولِ كمالٍ آخر و مِن هاتینِ الجهتین ینتظمُ كونَ السریر ذا مادة و صورة و كذا.

حقیقت خشبیت یك جهت نقص و یك جهت كمال دارد؛ جهت كمال آن همان خشبیتى است كه داریم مى‌بینیم و جهت نقصش این است كه مى‌تواند به یك كمالى تبدیل بشود و از جهت نقصش یك كمال دیگرى را استدعا مى‌كند، در عین اینكه خشب است ولى درعین‌حال ناقص است چون خشب فایده ندارد و باید تبدیل به سریر و باب و چماق بشود تااینكه مفید باشد، مخصوصاً آن سومى كه خشب تبدیل به چماق بشود، خیلى مفید است!! تازه این خشب مفید واقع مى‌شود والاّ همین خشب در جنگل هم هست و فعلیت هم دارد و به كمال هم رسیده است. پس كمالى كه در اینجا دارد، همین فعلیت است. نقصى كه دارد این است كه باید از این استفاده بشود و این همین‌طور بیخود افتاده است پس این نقص را باید تبدیل به كمال کند و سریر و باب و امثال‌ذلک بکند و از جهت اینكه خشبیت براى او كمال است دیگر تبدیل به آهن و آجر و چدن نمى‌شود بلکه در خشبیت خودش تأسی و امتناع دارد و از این دو جهت انتظام پیدا مى‌كند كه سریر داراى ماده و صورت باشد.

حکم احرام نوزاد

تلمیذ: ...

استاد: احرامش همان احرام عادی است و می‌توانند یک پارچه‌ای را همین‌طور روی او بیندازند و این احرام می‌شود و [یا] همان لباس او را می‌توانند لباس احرام قرار بدهند، اشکال ندارد.

تلمیذ: آقایان فرمودند که باید حتماً بین طواف او را وضو بدهید والا تا آخر عمر در احرام می‌ماند و برای او مشکلاتی پیش می‌آید.

استاد: آقایان فرمودند؟! سلام من را به آنها برسانید و بفرمایید که یک مقداری به مطالعاتشان اضافه کنند! اصلاً اصل قضیۀ آن مستحب است! یعنی بچۀ شیرخواره را باید وضو داد و آب به صورتش زد؟! این‌هم یک حکمی است!!