اتحاد صورت مثالی با عین خارجی

هدف از خواندن کتاب اسفار

تمام این اسفار مرحوم آخوند براى این است که انسان عقل و فهم خودش را درست کند و مطالب براى او یقینى باشد، اگر یقینى نیست حداقل قریب به یقین باشد. واقعاً این مسائل چقدر مى‌تواند در مبانى، استنباط، احکام، تکالیف و قواعد فقهى ما تأثیر داشته باشد!

پیغمبر صلّی الله علیه و آله و سلّم که لشگر را براى سریه‌ها مى‌فرستادند ـ غیر از غزواتی که خودشان شرکت مى‌کردند ـ فرمانده انتخاب مى‌کردند و فرمانده کسى است که از میان افراد زبده‌تر است، چه کسى او را انتخاب کرده است؟! اول شخص عالم! ـ ببیند «و نَوِّرهُ بالحکمة» یعنى این! ـ بالاتر از رسول خدا چه کسى را سراغ داریم؟! بنده کسى را براى شخصى نماینده مى‌کنم و طرف خیال مى‌کند که دیگر حالا کلام او از وحى جبرئیل بالاتر است! شخص رسول خدا این فرد را فرمانده کرده است، دیگر بالاتر از پیغمبر که نداریم! وقتى که دارند حرکت مى‌کنند، رو به آن افراد مى‌کنند و مى‌گویند: خیال نکنید من انتخابش کردم دیگر کار تمام است، تا جایى «أطیعوا أمرَه ما أطاعَ اللَه»؛¹ تا وقتى که او روی حساب حرکت مى‌کند شما باید از او اطاعت کنید! چرا اینها مورد توجه قرار نمى‌گیرد و خبرى از این حرف‌ها نیست؟! دائماً بزنیم تق‌وتوق و شعار! بالاترین فرد عالم وجود یک نفر را انتخاب مى‌کند، موقعى که دارد حرکت مى‌کند مى‌گوید این انتخاب یا انتصاب من انتصابی نیست که خیال کنید کار تمام است! فرمانده بگوید: خودت را از کوه پایین بینداز. بگویید: نه‌خیر، بیخود کردى براى چه بیندازم؟! حالا فرمانده دنگش گرفت و با یکى حساب و کتاب دارد و خلاصه مى‌خواهد در همان معرکه یک‌طورى او را به شهدا ملحق کند! مى‌گوید که بلند شو برو. خودت برو، چرا من بروم؟! تو روى مین برو! چرا من بروم؟! تو برو ببین چه مزه‌اى مى‌دهد و من نگاه مى‌کنم بعد من مى‌آیم! «أطیعوا أمرَه ما أطاعَ اللَه» یعنی وقتى نگاه کردى دیدى امر او با موازین نمى‌سازد باید بروى سؤال کنى! معناى حرف حضرت این است که بروى سؤال کنى که این امر شما به چه خاطر و به چه جهت است؟!