
ضرورت رعایت ادب و انصاف در نقد بزرگان
پرهیز از تخریب شخصیتهای علمی با تکیه بر شایعات
آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی در این جلسه به نقد رفتارهای غیرمنصفانه و غیراخلاقی در مواجهه با شخصیتهای بزرگ علمی و فلسفی میپردازند. محور اصلی بحث، لزوم حفظ ادب و متانت در مباحث علمی و پرهیز از نسبت دادن اتهامات بیاساس به بزرگان است که متأسفانه گاهی از سوی برخی افراد به نام دین و مذهب صورت میگیرد. ایشان با تأکید بر سیره اهلبیت علیهمالسّلام، مکتب تشیع را مکتب احترام، حریت و تعظیم ارزشها معرفی کرده و خاطرنشان میکنند که دفاع از دین نباید به قیمت زیر پا گذاشتن اخلاق و اهانت به دیگران تمام شود. در ادامه، با اشاره به اهمیت تحقیق و تفکر مستقل، بر ضرورت عبور از فضای احساسی و تخیلات در قضاوتهای اجتماعی و علمی تأکید شده و مطالعه دقیق تاریخ بهعنوان ابزاری برای شناخت جریانها و پرهیز از تکرار خطاهای گذشته توصیه میگردد.
ضرورت رعایت ادب و انصاف در نقد بزرگان
توضیحات:
آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی در این جلسه به نقد رفتارهای غیرمنصفانه و غیراخلاقی در مواجهه با شخصیتهای بزرگ علمی و فلسفی میپردازند. محور اصلی بحث، لزوم حفظ ادب و متانت در مباحث علمی و پرهیز از نسبت دادن اتهامات بیاساس به بزرگان است که متأسفانه گاهی از سوی برخی افراد به نام دین و مذهب صورت میگیرد. ایشان با تأکید بر سیره اهلبیت علیهمالسّلام، مکتب تشیع را مکتب احترام، حریت و تعظیم ارزشها معرفی کرده و خاطرنشان میکنند که دفاع از دین نباید به قیمت زیر پا گذاشتن اخلاق و اهانت به دیگران تمام شود. در ادامه، با اشاره به اهمیت تحقیق و تفکر مستقل، بر ضرورت عبور از فضای احساسی و تخیلات در قضاوتهای اجتماعی و علمی تأکید شده و مطالعه دقیق تاریخ بهعنوان ابزاری برای شناخت جریانها و پرهیز از تکرار خطاهای گذشته توصیه میگردد.
ضرورت رعایت ادب و انصاف در نقد بزرگان
9اصلاً نباید یک فردى که متصدىِ یک مقام علمى است به این نحو بیاید مطلب را مطرح کند. طرح این قضیه غلط است. مگر شما آقاى کذا مجالس شرابخوارى و عیاشى بوعلى را دیدهاید که دارید مىگویید که او اهل این حرفها بوده است؟! شما که اینها را ندیدهاید و در کتابها نوشته نشده است. [وقتی] مىگویند که فلانى آدم عرقخورى بوده است یعنى اینکه همهاش سرش در [عرقخوری است]. این چیزها صحیح نیست براى شخصى که خودش به علم اهمیت مىدهد و به ارزش علمى افراد احترام مىگذارد، بلند بشود بیاید به این نحو صحبت کند!
مکتب اهلبیت مکتب احیاء ارزشها
علیٰکلّحال مکتبى را که اهلبیت به ما آموختند، غیر از این است. مکتب اهلبیت مکتب احیاء ارزشهاست که فرمود: «بُعِثتُ لِأُتمِّمَ مَکارِمَ الأخلاق».1 امروزه دنیاى ما احتیاج به مکتب اهلبیت دارد، مکتب احیاى ارزشها نه اهلبیتهاى ساختگی و جعلی، آن اهلبیتهاى ساختگی و جعلی تا الآن همه مُردند و ازبین رفتند و از صحنۀ قضاوت اهل خِرَد محو شدند. مکتب اهلبیتِ واقعی، مکتب چهارده معصومى که منزَّه و معصوم از هر ترک اولایی هستند، منزه از هر رین و شینى هستند، آن مکتب الآن دارد احیاء مىشود و آثار جوانه زدن این مکتب دارد پیدا مىشود، با ازبین رفتن خس و خاشاکها و حبابها و کفهایى که روى دریا بوده و مانع از رؤیت مردم به آن آب زلال بوده، مانع بوده است. در این «مانع بوده» همه چیز خوابیده است! این مانعیت دارد ازبین مىرود و دارد متلاشى مىشود؛ ﴿فَأَمَّا ٱلزَّبَدُ فَيَذۡهَبُ جُفَآءٗ﴾2 آن مکتب علامه طباطبائی و مرحوم قاضى و مرحوم آقاها الآن دارد جوانه مىزند و افراد را بهسمت و سوى خود مىکشاند و آنهایى که تاکنون در پسِ شِعارهاى به ظاهر فریبنده و عوامفریب، مدعى و لوادار مکتب اهلبیت بودند و هستند، اینها کمکم باید جاى خود را به افرادى که ﴿وَلَا يَخَافُونَ لَوۡمَةَ لَآئِمٖ﴾3 هستند بدهند؛ به افرادى که فقط بهدنبال آن مسائل هستند.
- . السّنن الکبریٰ، بیهقی، ج ١٠، ص ١٩٢؛ مکارم الأخلاق، ص ٨. جهت اطلاع بیشتر رجوع شود به عنوان بصری، ج 6، ص 452.
- . سوره رعد (13) آیه 17. امام شناسى، ج 7، ص 124:
«أمّا زبد و کف در جاى خود مستقرّ نمىماند و از بین مىرود.» - . سوره مائده (5) آیه 54. الله شناسى، ج 1، ص 351:
«و از ملامت هیچ ملامتکنندهاى در خوف و هراس نیستند.»
