
حقیقت وحدت در هستی و واقعه عاشورا
تبیین جایگاه تجرد و وحدت در افعال الهی و انسانی
آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی در این جلسه به تبیین مبانی فلسفی پیرامون حقیقت وحدت در موجودات و ارتباط آن با عالم تجرد میپردازند. ایشان با نقد نگاههای سطحی به پدیدههای مادی، بر این نکته تأکید دارند که کثرتهای ظاهری در عالم ماده، در مراتب باطنی و تجردی به یک حقیقت واحده بازمیگردند. در ادامه، این مبنای فلسفی به تحلیل واقعه عاشورا پیوند میخورد؛ بهگونهای که قیام سیدالشهدا علیهالسلام نه صرفاً یک کنش سیاسی یا مبارزه با ظلم، بلکه تجلی کامل اسماء و صفات الهی و عینِ حقیقتِ ربوبی دانسته میشود. استاد با نقد تفاسیر تقلیلگرایانه از نهضت حسینی، بر ضرورت فهم عمیقِ حریت و عبودیت مطلقه در این واقعه تأکید کرده و هشدار میدهند که غفلت از این مراتبِ باطنی، انسان را به ورطه شک و انحراف در مسیر بندگی و شناخت اولیاء الهی میکشاند.
حقیقت وحدت در هستی و واقعه عاشورا
7امام حسین علیهالسلام؛ رحمت واسعه و باب نجات امت
اینها یک چیزهایی است که خدا داد و خدا خودش مىداند که چه چیزی بدهد! مسئله یک حیثیت و رحمتى بود! «السَّلامُ عَلَیکَ یا رَحمة الله الواسِعة» و «بابُ نَجاةِ الأمة»1 که دربارۀ امام حسین علیهالسّلام داریم یعنى وقتى که خدا بندگان خودش را هدایت مىکند چه درجهاى براى خودش قرار مىدهد؟ خدا که دیگر درجه ندارد. یعنى خدا بالاتر مىرود؟! مثلاً اینطور است که خدایا تو که به این بندگانت رحمت مىکنى، امید است که به مقام محمود برسى! گفت: بابا ما حامدش را نخواستیم چه برسد به محمودش! حامد و محمودش برای مظاهر ماست! من حقیقة الأشیاء هستم و حقیقة الأشیاء نه حامد مىخواهد، نه محمود مىخواهد، نه حمید مىخواهد و نه احمد مىخواهد، هیچى نمىخواهد! وقتى که من حقیقة الحمد هستم دیگر اوصاف و صفات خارجى آن حقیقه الحمد از من تراوش مىکند و من خودم به چیزى نمىرسم!
علت دست توسل دراز کردن ماسویالله به امام حسین علیهالسلام
خب وقتى خدا اینطور هست، پس چرا امام حسین نباشد؟ اینجاست که همۀ انبیاء از آدم تا روز قیامت دستشان باید به دست امام حسین باشد! مسئله این است! دست توسل و التجاء تمام ماسویالله باید به این سمت باشد یعنى همان حقیقت ربوبى!
روز عاشورا، روز تجلى همۀ اسماء و صفات
تجلى نفس حقیقت ربوبى در روز عاشورا
مرحوم آقا ـ رضوان الله تعالی علیه ـ مىفرمایند که روز عاشورا روز تجلى همۀ اسماء و صفات است! کمی راجع به آن فکر کنیم که منظورشان چیست؟! همان حقیقت ربوبى در روز عاشورا تجلى کرده است! دیگر مقام محمود چیست؟! «إنَّ لَکَ فی الجَنَّةِ دَرَجاتٍ لا تَنالُها إلاَّ بِالشَّهادَةِ» چیست؟! اینها هم در اینجا هست نهاینکه نباشد اما قضیه عمیقتر است! عمقش این است یعنى همان نفس حقیقت ربوبى تجلى کرده است! آنوقت این کربلا مثل بقیۀ کربلاها مىشود؟! کربلاى هویزه، کربلاى طهران، کربلاى مشهد، کربلاى کالیفرنیا، کربلاى استرالیا، کربلاى فلسطین و کربلاى غزه! بالأخره همهجا کربلاست!
- . الأمالی، شیخ صدوق، ج ۱، ص ۱۱۲:
«[قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم]: ”وَ أمّا الحُسَینُ: فَإنَّهُ مِنّی ... و بابُ نَجاةِ الأُمَّةِ.“»
- . الأمالی، شیخ صدوق، ج ۱، ص ۱۱۲:
