جلسه ۱۸۳

یعنی وجود دیروز ما وجود الآن ما و وجود ده سال دیگر ما همه همین الآن هست و همین الآن تحقق دارد نه‌اینکه یک نمایی از او در عالم مثال هست که ما به آن نما و آن صورت احاطه پیدا می‌کنیم. آن نما به چه تعلق می‌خواهد بگیرد؟! وقتی که چیزی نیست نمایی هم نیست وقتی که ساختمانی نیست صورت ساختمانی هم نیست وقتی که قضیه‌ای نیست، عکسی هم نیست؛ این از چه چیزی می‌خواهد عکس بردارد؟! وقتی که چیزی نیست شما مدام عکس بردار، آخر باید یک شخصی در این خانه بیاید بعد اگر شما خواستی از او عکس بردار، اما هنوز وقتی کسی نیامده شما همین‌طوری از هوا عکس می‌گیری! فایده ندارد! آدم از هوا که نمی‌تواند عکس بگیرد و خلاصه باید حقیقت و چیزی در خارج باشد.

تلمیذ: پس اینکه عکس می‌گیرند چطور است؟! مثلاً شنیدم که در محراب امیرالمؤمنین عکس گرفتند ... می‌خواستند بکنند یا رفتند بکنند نمی‌دانم

استاد: در محراب بروند بکنند؟! (مزاح)

تلمیذ: شنیده‌ام قائل‌اند که می‌شود عکس مثلاً انسان‌ها را ... الآن در دادگاه‌های جنایی فیلم واقعه را در گذشته و زمان واقعه می‌گیرند ... ولی من شنیدم زمان‌های طولانی را می‌توانند.

استاد: به‌خاطر این است که یک آثاری از آن شیء در اطراف و محیط ایجاد می‌شود که آن آثار ازبین نمی‌رود.

تلمیذ: از هوا می‌شود عکس گرفت.

استاد: بله‌بله ما الآن چیز نیستیم به این هوا و اینها بسنده کنیم!!

تلمیذ: باید اهل حال باشد تا بتواند از هوا هم استفاده کند!!

استاد: مولانا هم می‌گوید. گر دستت نمی‌رسد به بانو دریاب کنیز مَطبخی را،¹ مثال‌ها زیاد است! مولانا [در اشعارش] می‌گوید: با خیال عشق باختن، تمام اینها همه عشق با خیال است؛ در خیالش این‌طور است، در خیالش آن‌طور است، اینها همه‌اش مراتب خیال است. بعد می‌گوید:

اینها همه عشق‌های خیال است، در عالم خیال است.

عدم انفکاک بین علم و معلوم