نسخ و بداء

علم امام بما کان و ما یکون

و همین‌طور روایاتی که دلالت دارند بر اینکه امام علیه‌السّلام ممکن است نسبت به خیلی از مسائل غافل باشد و روایاتی که دلالت دارند بر اینکه امام علیه‌السّلام عالِم بما کان و ما یکون است و جمع بین اینها را إن‌شاءالله در جلسات آتیه اگر خداوند توفیق داد تا آنجا که وسعمان می‌رسد می‌پردازیم.

تلمیذ: بحث انتقال امامت و بداء در قضیۀ حضرت علی اکبر و حضرت سجاد علیهماالسّلام هم بوده است؟

استاد: بله! آن‌هم بوده است.

تلمیذ: روایتی داریم؟!

استاد: بله روایتی هم هست که امامت به ولد اکبر منتقل می‌شود¹ ولی در قضیۀ حضرت علی اکبر و حضرت اسماعیل [این‌طور نبوده است]، اسماعیل اکبر اولاد امام صادق علیه‌السّلام بود.

تلمیذ: حضرت اسماعیل ظاهراً [باطن] خیلی قوی‌ای داشته است که این مکتب اسماعیلیه مستند به ایشان است.

استاد: بله خُب حضرت اسماعیل خیلی مقام داشته است و همان هم موجب انحراف می‌شود؛ وقتی شخص یک چیزی داشته باشد به‌واسطۀ همان خیلی از قلوب جذب می‌شوند و فلان می‌شوند و خلاصه آن جهات انحرافی دیرتر ازبین می‌رود تا اینکه نمود و بروزی نباشد.

تلمیذ: ایشان انحرافی داشته است؟

استاد: نه‌خیر! مکتب انحراف دارد؛ آن مکتبی که انحراف دارد اساسش همین باطن حضرت اسماعیل بوده که باطن صافی بوده است و این حرف‌ها و جذب می‌کرده است.

تلمیذ: نتوانستند تلقّی کنند.

استاد: بله! نتوانستند تلقّی کنند و نتوانستند انصراف بدهند به مورد حقی که حضرت موسی‌ بن جعفر علیهماالسّلام باشد.

تلمیذ: این نصیریه که یازده امامی هستند هنوز در دنیا هستند بعضی از مطالبشان انحراف دارد ... آقای سید محسن امین صاحب اعیان‌الشیعه هم احتمالاً گرایش به آنها پیدا کرده است که ...

استاد: اینکه انحراف دارد.

تلمیذ: پسر مرحوم آقا سید محسن است.

استاد: بله این اصلاً انحراف دارد.

تلمیذ: حالا اینها هم خیلی مطالب مثلاً عرفانی و ولایی دارند منتها ...

استاد: اسمش چه بوده است؟

تلمیذ: اسمش را نمی‌دانم.