علم ذات حقّ به مخلوقات

آیۀ ﴿وَإِن مِّن شَيۡءٍ الاّ عِندَنَا خَزَآئِنُهُ﴾

آیۀ دیگر ﴿وَإِن مِّن شَيۡءٍ الاّ عِندَنَا خَزَآئِنُهُۥ وَمَا نُنَزِّلُهُۥٓ الاّ بِقَدَرٖ مَّعۡلُومٖ﴾¹ است البته راجع به اینها جلسۀ بعد بحث داریم؛ کیفیت دید انسان در عالم ماده و کیفیت دید انسان در عالم معنا و اینکه ـ اگر یک وقت فراموش کردم به یادم بیاورید چون شاید در ضمن بحث یادم برود ـ چرا ما بین این دو دید خلط می‌کنیم؟! دید مادی و دید باطنی ما باعث می‌شود که حوادثی که هنوز تحقق پیدا نکرده است را معدوم بدانیم، چرا؟! و چرا ما به‌واسطۀ دید باطن به آن حوادث پی می‌بریم؟! اشکال در کجا است که مسائلی که بعداً می‌خواهد اتفاق بیفتد برای ما مجهول است. اشکال قضیه در کجا است؟ به‌واسطۀ چه نکته‌ای این خلط تحقق پیدا می‌کند إن‌شاءالله این برای جلسۀ بعد باشد.

﴿وَإِن مِّن شَيۡءٍ الاّ عِندَنَا خَزَآئِنُهُۥ وَمَا نُنَزِّلُهُۥٓ الاّ بِقَدَرٖ مَّعۡلُومٖ﴾ یعنی هر چیزی منشئش پیش ما است و خزینه‌اش پیش ما است و قضاء کلی آن پیش ما است، ﴿وَإِن مِّن شَيۡءٍ﴾ در مسائلی که الآن جریان دارند ﴿وَإِن مِّن شَيۡءٍ﴾ در مسائلی که شب تحقق پیدا می‌کند و به‌حساب ما، الآن نیست، ﴿وَإِن مِّن شَيۡءٍ﴾ در مسائلی که فردا یا پس‌فردا یا صد سال دیگر و صد میلیارد سال دیگر تحقق پیدا می‌کنند، مسائلی که مربوط به عالم قیامت است.

﴿وَإِن مِّن شَيۡءٍ﴾، نکره در سیاق نفی افادۀ عموم می‌کند و افادۀ حَصر می‌کند، ﴿وَإِن مِّن شَيۡءٍ الاّ عِندَنَا خَزَآئِنُهُۥ﴾ نمی‌گوید که مسائلی که الآن هست یا تابه‌حال بوده خَزائنش پیش ما است. روایاتی که در این زمینه داریم دالّ بر اینکه اعمال سنه را در شب قدر خدمت حضرت می‌برند² و روایاتی که اعمال سنه در شب قدر تقدیر می‌شود³ ناظر به همین ﴿وَإِن مِّن شَيۡءٍ الاّ عِندَنَا خَزَآئِنُهُۥ﴾ است که چگونه در اینجا مسائلی که هنوز در عالم مُلک اتفاق نیفتاده است حقیقتش در عالم ملکوت وجود دارد؛ صورتش وجود ندارد اما حقیقتش وجود دارد.