علم به تقیید از طرق غیرظاهر

توضیح مسئله بنابر مبنای مرحوم شیخ

ما که این مبنا را قبول نداریم و اگر مبنای شیخ را بپذیریم که همین‌طور هم هست، مولا اگر مطلقی را بگوید و آن مقیِّد را قبل از وقت عمل بیان کند باز در اینجا مشکلی پیدا نمی‌شود؛ به‌جهت اینکه هنوز وقت عمل نیامده، این مطلقِ مولا را در عالم ثبوت حمل بر مقیَّد می‌کند؛ چون بر منویّ مولا و بر حدود تشریع اطلاع دارد و می‌داند که مولا سه روز دیگر مقیِّدِ برای او را ذکر می‌کند. پس مِن أول الأمر اگر آمدند و از او سؤال کردند که آقا ما چه کار کنیم؟ این از قول پیغمبر صلّی الله علیه و آله و سلّم می‌تواند بگوید که پیغمبر فرمودند: این کار را انجام بدهید و این کارها را انجام ندهید؛ چون اطلاع دارد که مولا این مقیِّد را ذکر می‌کند [اما] نمی‌تواند بگوید که پیغمبر فرمودند که این کار را انجام بدهید، این دو مطلب است! 

حرمت انتساب رأی امام به صورت «قال»

انسان نمی‌تواند در مقام امانت تخطی کند و بگوید که «فرمودند» ولو اینکه نظر او را بداند؛ یعنی انسان کلامی را از مولا نقل کند درحالی‌که مولا آن کلام را نگفته باشد، این حرام است؛ ولو اینکه شما بدانید نظر مولا بر این است که فرض کنید زید را در شب جمعه اکرام کنید، شما حق ندارید بروید به آن شخص بگویید که آقای فلان فرمودند که شما زید را در شب جمعه اکرام کنید؛ چون مولا یک هم‌چنین حرفی را نزده و گفتن این حرف شرعاً حرام است؛ اما می‌توانید به او بگویید که نظر و اعتقاد مولا بر این است که زید را در لیلة الجمعه اکرام کنید. چطور اینکه می‌توانید بگویید که رأی مولا بر این است که زوجۀ خود را در لیلة الجمعه اکرام کنید! در این شکی نیست نظر مولا بر این است! 

من شنیدم که یک کسی بود ادعای ارتباط با حضرت را می‌کرد و حالا دیگر اسمش را نمی‌آوریم. آن مرتبط ادعای ارتباط با حضرت را می‌کرد و خیلی خطراتی بر این قضیه بار است و یک مسئلۀ بسیار مهمی است. حالا حاشیه می‌رویم ولیکن حاشیۀ مفیدی است و خارج از بحث است؛ ولی می‌توانیم بگوییم که خارج از بحث هم نیست و بسیار مسئلۀ مهمی است. یک کسی بود این داعیۀ ارتباط با امام زمان عجّل الله تعالی فرجه داشت از اینهایی بود که مدّعی ارتباط با حضرت هستند. بعد یک روزی یکی از بستگان او یک دختری را می‌خواست و او آمده بود و گفته بود و به یک نحوه‌ای اطلاع داده بودند که خلاصه او [آن دختر را] می‌خواهد و آن شخص پیش او آمده بود یعنی ابوزوجه یا اُمّ الزوجه یا اُم البنت یا ابوالبنتی که یکی از بستگان نزدیک او طالب بوده، آمده بود و از این وصلت و از این ازدواج از او تقاضایی کرده و طلب کرده که از حضرت سؤال کنند که آیا این ازدواج انجام بگیرد یا انجام نگیرد؟ او گفته بود که تا روز دوشنبه صبر کنید، روز دوشنبه به شما جواب می‌دهم. روز دوشنبه گفته بود که بله، حضرت موافقت فرمودند و گفتند که إن‌شاءالله مبارک است و انجام بشود. یک رفیقی داشت که به او گفت: آخر پدر سوخته من که می‌دانم اینها همه کلک است و بازی توست و این حرف‌ها! پس برای چه گفتی؟ گفت: معلوم است که حضرت موافقت می‌کند! حضرت با ازدواج که مخالفت نمی‌کند! موافقت می‌کند!