بررسی حدیث «الأشیاءُ مُطلَقةٌ...» (3)

پس این عدم فایده موجب لغویت در اصل جعل این قضیه می‌شود یعنی لغویتِ در ذیل، موجب لغویت در صدر روایت خواهد بود. وقتی که ما می‌گوییم: اگر منظور از این نهی صدور باشد و چون صدور برای ما مفید نیست پس این لغویت که منظور از نهی وصول باشد موجب می‌شود که صدر روایت هم لغو باشد. «کُلُّ شیءٍ مطلق» به‌درد من نمی‌خورد، برای من که مفید نیست؛ چون این اباحه برای آن افرادی مفید است که این نهی به آنان برسد؛ یعنی اباحه مغیّای به وصول است و برای من که هنوز واصل نشده نه اباحه‌اش مفید است و نه حرمتش در اینجا مفید است. هیچ‌کدام برای من دیگر مفید نخواهد بود.

تلمیذ: در روایات متعارضین ورود به معنای وصول وارد شده است.

استاد: بله.

تلمیذ: روایتی هم هست که امام علی علیه‌السّلام در مورد شخصی که شرب خمر کرده بود قضاوت کرده و اشاره می‌کند بروید به انصار و مهاجر بگویید که آیا تابه‌حال آیۀ حرمت شرب الخمر را شنیده است یا نه؟! آنها شهادت می‌دهند که نشنیده است بعد حضرت فرمودند که پس حد نمی‌خواهد.¹

استاد: بله، بله درست است.

تلمیذ: به معنای وصول است.

استاد: بله به معنای وصول است. آن روز اول عرض کردم استظهاری که مرحوم آخوند کرد که ورود به معنای صدور است غلط است. ورود اصلاً به معنای وصول است.

«کُلُّ شیءٍ مطلق» اباحۀ واقعیه یا اباحۀ ظاهریه؟

پس منظور از «کُلُّ شیءٍ مطلق» مطلق به معنای اباحۀ ظاهریه می‌شود. اباحۀ واقعیه را نمی‌توانیم بگوییم چون اباحۀ واقعیه تصویب است پس جعل اباحۀ ظاهریه است؛ حالا که جعل اباحۀ ظاهریه شد باید شیء به‌عنوان مجهول الحکم باشد، نه به‌عنوان اوّلی. پس جعل اباحۀ ظاهری در ظرف شرع مغیّا به صدور یا به وصول است؟ این دیگر مغیّا به وصول می‌شود؛ چون اگر مغیّای به صدور باشد صدور مربوط به موضوعات خودش به‌عنوان اوّلی است نه به موضوعات الأحکام به‌عنوان ثانوی و به‌عنوان أنّه مجهول الحکم. پس این روایت «کُلُّ شیءٍ مطلق حَتی یَرِد فیه نهی» دلالتش به جعل اباحۀ ظاهریه است تا مادامی که نهی نباشد.