جلسه ۳۲۲
توضیحات:
مفاد اخبار «من بلغ» و ادله تسامح در ادلۀ سنن
جلسه ۳۲۲
15اما از غیر این نقطهنظر آن مواردی که به نفس این روایت اشکال وارد میشود دو سه موردش را عرض کردم و موارد دیگری هم در اینجا هست که این در شرح بیان این روایات میآید؛ یکی اینکه روز عاشورا را روز اول نوروز گرفته است درحالیکه قطعاً به حکم ریاضی روز عاشورا یا چهاردهم خرداد یا چهاردهم تیر بود. این قطعاً دروغی است که در این روایت است. بر همین اساس اگر شصت سال سنۀ پنجاه و سۀ هجری را عقبتر حساب کنیم باز دوباره این روز عید غدیر قطعاً در روز اول نوروز قرار نمیگیرد چون طبق همان ادلّۀ ریاضی که هر سی سال، سر جای خودش برمیگردد، قطعاً روز عید غدیر روزی که پیغمبر صلّی الله علیه و آله و سلّم از علی عهد گرفت، قطعاً روز اول نوروز نبود. به حکم ریاضی، اینکه دیگر روایت نیست بلکه واقعۀ تاریخی است که اینهم قطعاً دروغ است.
همینطور متنی که در اینجا بود که این سنتّی است که فُرس این سنت را احیاء کردند و شما ازبین بردید و چقدر دچار خَسارت شدید! خب این اشکالش متوجه خود ائمه است که بیان نکردهاند! مگر چه میشد که میگفتید که در روز اول نوروز مردم بیایند احیاء سنت کنند؟! پس این اشکال متوجه خود ائمه است که این را بیان نکردند، نهاینکه کسی [دیگر] بخواهد [بیان] بکند.
اشکال دیگر اینکه مبنای شرع اصلاً بهطورکلی در استحبابات و امثالذلک بر شهور قمریّه است نه بر شهور شمسیّه و در اینجا اینهمه تعظیم از روز اول نوروز کرده است اعم از صوم و صلاة و غسلش اینهمه سفارش کرده است درحالیکه این خلاف است.
اشکال مهمتر از همه که بعضی از همین فقهاء نسبت به این مسئله من دیدم در اینجا اشکال کردهاند این است که روز اول نوروز را اصلاً چه کسی میشناسد؟! بسیارخوب حالا برفرض که غسلش مستحب است اما نوروز را چه کسی میشناسد؟! ماه را همه میبینند اما روز اول نوروز برای ملل و اقوم که در همۀ قبائل و در همۀ بلاد باید انتشار پیدا بکند منجّم کجاست که بیاید روز اول نوروز را بگوید؟! این یک قانونی بوده است که منجّمین روی حساب خودشان درآوردهاند که اینجا را گفتهاند اول، اینجا را گفتهاند دوم درحالیکه همهاش اعتباری است؛ اینجا را حمل و سرطان و حوت و... گذاشتهاند، اینها همه اعتباری است خب این را شما اول شمسی میگذاری من برمیدارم روز اول را اول ژانویه میگذارم! مردم در بیابان، مردم در بلاد متفرّقه از کجا علم پیدا میکنند که این روز اول نوروز است که روزه بگیرند؟! این اشکال، اشکال جدّی است که خیلی از فقهاء آمدهاند به این قضیه اشکال کردهاند، که این شناختش برای معدودی از افراد مسیر است نه برای همۀ افراد.

