جلسه ۳۲۶

خب در اینجا درست است که این تعیین‌کننده است اما اینکه عمل ثقلین جنّ و أنس إلی یوم القیامة بیایند و اعمال عبادی انجام بدهند، اگر تمام افراد بیایند به اندازۀ ضربت علی نمی‌تواند موازی کند خب این مسئله فقط به جنگِ تنها برنمی‌گردد. یعنی اگر دقت کنیم و دقیق‌تر به مسئله برخورد کنیم امیرالمؤمنین در آنجا شهامتی کرد! ازخودگذشتگی کرد و در اینکه ازخودگذشتگی کرد حرفی نیست اما صحبت در این است که این ضربتی که امیرالمؤمنین علیه‌السّلام زد از زمان امیرالمؤمنین تا زمان قیامت این‌همه افراد می‌آیند عبادت می‌کنند؛ نماز، حج، زکات، خمس و تمام اینها [با ضربت او برابری نمی‌کند] البته تمام اینها ثوابش مرهون و رهین ضربت علی هست در این شکی نداریم. اگر ضربت علی نبود، دیگر حجّ و صلاتی هم نبود، کار تمام بود! پس تمام حج‌هایی که تا یوم القیامه می‌آیند رهین ضربت علی است. تمام صلاة‌ها رهین ضربت علی است، تمام خمس‌ها، زکات‌ها، انفاق‌ها، ایثارها، صوم‌ها و همۀ اینها رهین ضربت علی است. ولی بحث راجع به این مسئله یک‌قدری بالاتر است به‌اصطلاح اگر این ضربت را از نظر عقلائی بخواهیم مقایسه کنیم خب بالأخره یک شهامتی بود، یک جرئتی بود، یک ایثاری از طرف علی بود و این ضربت را انجام داد ولی مسئله فقط نفس ضربت نیست اگر مسئله خود ضربت باشد خب در اینجا این‌همه عبادات هست که بر ضربت و اینها ترجیح دارد. بله، از نقطه‌نظر نتیجه این حرف را می‌توانیم بزنیم و درست هم است که همۀ اعمال إلی یوم القیامة معلول این ضربت است، این را ما از این نظر می‌پذیریم اما بالاتر از این است که این ضربت علی در یوم الخندق، این معلولِ حالتِ نفسانی امیرالمؤمنین بود که آن حالت نفسانی لا توازی عَمَلَ الثقلَین، مسئله این است؛ یعنی امیرالمؤمنین در یوم خندق در یک حالتِ نفسانی از فناء و انمحاء در ذات پروردگار و ایثار و از خودگذشتگی بود که تمام عمل ثقلین إلی یوم القیامة را اگر بیاورند از نقطه‌نظر مرتبه به آن حال علی نمی‌رسد، چه علی ضربت را می‌زد یا نمی‌زد. مسئله این است. آن‌وقت در آن حال ضربةٌ علیٍ لا توازیه عمل ثقلین نومٌ علیٍ فی هذه الحالة لا توازیه عمل ثقلین أکل علیٍ لا توازیه عمل الثقلین؛ تمام افعالی که علی انجام بدهد همه مشمول همین هستند.