جلسه ۳۳۷

اشکال دیگری که در اینجا هست این است که گفته‌اند برای رفع تناقض بین استصحابین باید از ظاهر میته رفع ید کنیم. وقتی که صریح آیۀ ﴿حُرِّمَتۡ﴾ را مترتب بر میته کرده است شما به چه دلیلی دارید رفع ید از ظاهر می‌کنید؟! ظاهر نص است چشمت را باز کن! خود آیه دارد می‌گوید که ﴿حُرِّمَتۡ عَلَيۡكُمُ ٱلۡمَيۡتَة﴾ معنی ﴿حُرِّمَتۡ﴾ که معنای طهارت نیست! ﴿حُرِّمَتۡ﴾ یعنی [در مورد] خوردن دیگر، این دیگر ظاهر نیست، این نص است و از ظاهرش نمی‌شود صرف‌نظر کرد به‌خاطر اینکه استصحاب شما درست دربیاید! برو فکری برای استصحاب خود بکن، چرا آیه را داری خراب می‌کنی؟! آیه دارد می‌گوید که ﴿حُرِّمَتۡ عَلَيۡكُمُ ٱلۡمَيۡتَة﴾ میته بر شما حرام است از این نمی‌توانیم رفع ید بکنیم.

اشکالی که در اینجا هست که آن اشکال درست و صحیح است و باید به آن پاسخ داد، همان اشکال لغویت در جعل حکم مماثل است، آن را باید جواب داد که وقتی ﴿حُرِّمَتۡ﴾ در آیه بر میته آمده، چطور این ﴿حُرِّمَتۡ﴾ در سایر مواردی که جزو میته است آمده؟!

این اشکال را باید به این نحو جواب داد؛ ﴿حُرِّمَتۡ﴾ در ابتدای تشریع است، نه در انتهای تشریع، آن میته همان‌طوری‌که گفته شد در لسان عرف به آن چیزی گفته می‌شود که خودش بمیرد و آیه در اینجا چون هنوز شرع وضع نشده و قوانین نیامده این میته را در معنای خودش استعمال کرده و درمقابل این میته موارد دیگری را آورده است مثل ﴿ٱلۡمُنۡخَنِقَةُ﴾ و ﴿مَآ أَكَلَ ٱلسَّبُعُ﴾ و امثال‌ذلک را آورده است ولی بحث ما در استصحاب عدم میته در زمان شرع است، نه در ابتدای آیه، آیه هنوز قبل شرع را دارد می‌گوید؛ می‌گوید که آن میته‌ای که متعارف بین شماست این ﴿ٱلۡمَيۡتَةُ﴾، ﴿ٱلۡمُنۡخَنِقَةُ﴾، ﴿ٱلۡمُتَرَدِّيَةُ﴾ و ﴿وَمَآ أَكَلَ ٱلسَّبُعُ﴾ همۀ اینها حکم ﴿حُرِّمَتۡ﴾ بر آنها بار می‌شود ولی در لسان شرع با توجه به روایاتی که ـ آن‌هم روایات متکاثره ـ حرمت را به غیر مذکّیٰ مترتب کرده و جَعَلَ قسمین إمّا مذکّیٰ و إمّا میتة که غیر مذکّیٰ همان میته است حالا ما باید مسئلۀ استصحاب عدم میته را در ظرف شرع درنظر بگیریم نه هنگام نزول آیه. یعنی الآن در ظرف شرع، با وجود روایات که میته را برای مردم و برای مسلمین، غیر مذکّیٰ معرفی کرده، حالا در این ظرف میته به چه اطلاق می‌شود؟ آیا به همان معنای عرفی اطلاق می‌شود یا به معنای متشرعه؟ به معنای متشرعه اطلاق می‌شود. ما دیگر سه نوع نداریم. یا مذکّیٰ داریم یا غیر مذکّیٰ و دلیل بر این مسئله صریح روایاتی است که این صریح روایات آن ﴿مَآ أَكَلَ ٱلسَّبُعُ﴾ را میته می‌شمارند و یااینکه اجزایی که از حیوان به‌واسطۀ حبائل و شبائک قطع بشود میته می‌شمارند و به صریح روایات میته است درحالی‌که به سبب خارجی این قطع عضو در اینجا پیدا شده است