افتراق بین تلبیه و نیّت احرام (2)

انحصار طریق ورود حاجّ به مکه در میقات

بنابراین طریق برای مکه و ورود حاجّ در میقات منحصر می‌شود و از محاذات میقات نیست. نسبت به محاذات میقات فقط در یک‌جا استثنا شده است که مدینه می‌باشد، آن هم «لمن أقام بها شهراً» که دلیل آن را هم عرض کرده‌ایم و این عدم تجاوز میقات مسلّم است و مطلبی در اینجا نیست.

مسئلۀ تأخیر تلبیه در روایات

روایاتی در اینجا وارد شده‌اند که از امام علیه السلام راجع به خصوص احرام سؤال می‌شود، وقتی حضرت مسائلی مثل غسل و نیّت احرام و امثال‌ذلک را ذکر می‌کنند و می‌فرمایند که باید نیّت کنی از تروکی که خداوند آنها را در حال احرام واجب کرده است، بعد می‌فرمایند که تلبیه را به تأخیر بینداز، گرچه دوباره در اینجا روایات متفاوت است ولکن ما می‌بینیم که مسئلۀ تأخیر تلبیه در اینجا مطرح شده است.

قبلاً هم عرض کردم، همیشه در هر فرع فقهی که می‌خواهید وارد شوید، قبل از اینکه بخواهید مسائل مختلف و نقل اقوال را ببینید، اوّل کاری که انجام می‌دهید این است که باید سراغ روایات اصلیه بروید، آن روایاتی را که می‌توانید آنها را به‌عنوان اصل، پایه و ستون برای ترتّب آراء و ترتّب افکار خودتان قرار دهید، در یک‌جا جمع کنید، روایتی را که احساس می‌کنید می‌تواند خودش را با سایر موارد مخالف جمع کند، اصل قرار دهید. بعد می‌توانید روایات دیگری که منافات دارند را در دسته‌بندی‌های مختلف، قرار دهید و آن‌وقت متوجه ‌شوید که روایات بر چه اساسی آمده‌اند و اصل کدام است.

من‌باب‌مثال یکی از روایاتی که می‌توانیم نسبت به آن دقت کنیم، روایت صدوق است:

عن أبی‌عبدالله علیه السلام قال: «إن أحْرَمْتَ مِن غَمرَةَ أو مِن بَریدِ البَعثِ صلَّیتَ و قُلتَ ما یقولُ المُحرمُ فی دُبُرِ صلاتك، و إن شِئتَ لَبَّیت مِن مَوضِعِك، و الفضلُ أن تَمشی قَلیلاً ثُمَّ تُلبِّی».¹

این روایت تصریح می‌کند بر اینکه شما می‌توانید بین تلبیه و نیّت احرام افتراق قائل شوید و تفرقه بیندازید. «إن شِئتَ»؛ یعنی هم می‌توانی این‌ کار را انجام دهی و هم آن ‌کار را، اما حضرت در اینجا أحدهما را تفضیل داده است و فرموده است که «و الفضلُ أن تَمشی قَلیلاً ثُمَّ تُلبِّی.»