نیّت احرام (2)

أعوذ بالله من الشیطان الرّجیم

بسم الله الرحمن الرَّحِیمِ

عرض شد که نیّت عبارت است از همان التزام به انجام و إتیان اجزاء عمره یا حج و همین‌طور ترک محرّماتی که باید در احرام ترک شوند. تلبیه مربوط به احرام عمرۀ مفرده و حج اِفراد و عمرۀ تمتع است. اما در حج قِران، مسئلۀ إشعار و تقلید مطرح است که با إشعار و تقلید، احرام منعقد می‌شود و ملزمات احرام نسبت به مُحرم مترتّب می‌شود.

اختصاص حج تمتع یا عمرۀ تمتع به ﴿ذَٰلِكَ لِمَن لَّمۡ يَكُنۡ أَهۡلُهُۥ حَاضِرِي ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِ﴾

راجع به عمرۀ تمتع روایاتی داریم که دلالت دارند بر اینکه عمرۀ تمتع، به افراد نائی از مکّه مربوط می‌شود؛ یعنی افرادی که بیش از چهل و هشت میل¹ تا مکّه فاصله دارند: ﴿ذَٰلِكَ لِمَن لَّمۡ يَكُنۡ أَهۡلُهُۥ حَاضِرِي ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِ﴾² حج یا عمرۀ تمتع مربوط به افرادی است که ﴿حَاضِرِي ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِ﴾ نیستند. افرادی که ﴿حَاضِرِي ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِ﴾ هستند؛ یعنی در خودِ مکه متوطّن هستند، عمرۀ تمتع ندارند بلکه عمرۀ اینها عمرۀ مفرده است؛ یعنی اگر از مکه بیرون بیایند و دوباره بخواهند به حرم برگردند، برای دخول در حرم نیاز به عمره دارند که طبعاً عمرۀ مفرده خواهد بود. اما صحبتی که در اینجا مطرح است این می‌باشد که روایاتی که اقامت در مکه را موجب اتّصاف به وصفِ توطّن شمرده‌اند، مختلف می‌باشند. در بعضی از روایات، امام علیه السلام میزان برای این مسئله را یک سال تعیین کرده است. این روایات در باب انواع حج است؛³ رفقا مراجعه کنند.

یک روایت از امام باقر علیه السلام است که مربوط به شخصی می‌شود که می‌گوید: «من برای زیارت شما به اینجا آمده‌ام و دوباره قصد حج دارم»؛ ـ در ماه رمضان بوده، می‌خواسته ماه رمضان را روزه بگیرد ـ حضرت می‌فرماید که إن‌شاءالله قبول است. بعد می‌گوید: من می‌خواهم به مکه برگردم و اهل من در آنجا هستند، ده سال است که من در مکه هستم، حضرت می‌فرمایند که تمتع به‌ جای آور.⁴ چون بعد از شهر رمضان است باید عمرۀ تمتع انجام بدهی ـ حالا حج انجام بدهی یا نه ـ چون می‌خواهد از میقات عبور کند. حالا این روایت مربوط به کسی است که اصلاً در خودِ مکه اقامت دارد و اهلش در مکه هستند.