نیّت احرام (2)

بعضی از این روات از حضرت سؤال می‌کنند، ظاهراً از امام موسی بن جعفر علیهما السلام است که ما هم در مدینه و هم در مکه اهل داریم. بله! ذوحیاتَین هستند! خوش به حالشان! حالا مگر ایراد دارد کسی عام‌المنفعة باشد؟! اینکه اشکال ندارد! خدا بخیل را دوست ندارد! خلاصه بعضی‌ها در هر شهری بساطی پهن کرده‌اند! حضرت می‌فرمایند:

چون از مکه خارج شده است؛ لذا برای دخول در مکه، عمره‌اش تبدیل به عمرۀ تمتع خواهد شد، درصورتی‌که در أشهر حج باشد؛ ولی در غیر أشهر حج این‌طور نیست!¹

بالأخره هر کسی که مربوط به مکه است و می‌خواهد از آنجا خارج شود، عمره‌اش طبق روایات، عمرۀ افراد خواهد بود.

آن روایتی که در اینجا مهم است و باید به آن توجه کرد، این است: از امام صادق علیه السلام راجع به میزان تعنون به‌عنوان مقیم مکه و متوطّن به مکه سؤال می‌کنند؛ حضرت می‌فرمایند: «مَن أقامَ بِمکَّةَ سَنَةً فهُو بِمنزِلةِ أهلِ مَکَّةَ».² این روایت از امام صادق علیه السلام از محمد بن مسلم است، حضرت در اینجا یک سال را برای توطّن در مکه، مقیم شدن و اتصاف به‌عنوان شهرنشین در مکه کافی می‌دانند. فلذا کسی که یک سال در مکه بماند، دیگر نمی‌تواند عمرۀ تمتع انجام دهد. اگر از مکه بیرون بیاید و بخواهد داخل شود و حج انجام دهد، از همان أدنیٰ الحل محرم می‌شود. حالا بعداً می‌گوییم که اگر نخواهد حج انجام دهد، عمره‌اش، عمرۀ مفرده می‌شود. اگر هم از مدینه باشد، از مسجد شجره یا اگر از جای دیگر باشد، باید احرام را برای حج ببندد. یعنی از مدینه برای حج احرام می‌بندد؛ حالا گرچه یک ماه مانده باشد و می‌تواند به أدنیٰ الحل برود و از آنجا احرام ببندد که بعداً عرض می‌کنیم. فعلاً مطلب ما در اینجا چیز دیگری است. این روایت محمد بن مسلم از امام صادق علیه السلام، میزان را اقامۀ شخص، یک سال در مکه می‌داند. پس کسی که یک سال در مکه بماند؛ حالا منزلی اجاره کند یا جایی را بخرد یا در هتلی زندگی کند و امثال‌ذلک، طبق فرمایش امام علیه السلام مکیّ می‌شود؛ یعنی اصلاً جزء آن بلد و شهروند به‌حساب می‌آید.