حقیقت و معناى سیر و سلوك الهى
در این قسمت به مسئله بسیار مهم سیر و سلوک اشاره شده و بعد از تعریف مسئله به تبیین آن پرداخته و می فرمایند که سلوک واقعی در گرو آن است که سالک حق و حقیقت را در برابر خود مجسم بداند و به دام اغوائات شیطانی نیفتد و شیرینی و جاذبه های زود گذر دنیا و وعده های پوشالین آن او را نفریبد و دایم خود را در معرض امتحانات الهی فرض نماید و مراقب رفتار و کردار خود باشد، چرا که بسیار افرادی بوده اند که دعوی سیر طریق الی الله و دوری از مطامع دنیوی را داشتند، اما به محض ورود به عرصه کاروزار و بلایا پا روی حقیقت گذاردند و کم کم از مسیردوری گزیدند. در ادامه استاد فقید با اشاره به روش تربیتی علامه طهرانی رضوان الله علیه به بیان اهداف مجالس ذکر و عزاداری و تجنب از پرداختن محض به ظواهر میپردازند.
حقیقت و معناى سیر و سلوك الهى
توضیحات:
در این قسمت به مسئله بسیار مهم سیر و سلوک اشاره شده و بعد از تعریف مسئله به تبیین آن پرداخته و می فرمایند که سلوک واقعی در گرو آن است که سالک حق و حقیقت را در برابر خود مجسم بداند و به دام اغوائات شیطانی نیفتد و شیرینی و جاذبه های زود گذر دنیا و وعده های پوشالین آن او را نفریبد و دایم خود را در معرض امتحانات الهی فرض نماید و مراقب رفتار و کردار خود باشد، چرا که بسیار افرادی بوده اند که دعوی سیر طریق الی الله و دوری از مطامع دنیوی را داشتند، اما به محض ورود به عرصه کاروزار و بلایا پا روی حقیقت گذاردند و کم کم از مسیردوری گزیدند. در ادامه استاد فقید با اشاره به روش تربیتی علامه طهرانی رضوان الله علیه به بیان اهداف مجالس ذکر و عزاداری و تجنب از پرداختن محض به ظواهر میپردازند.
حقیقت و معناى سیر و سلوك الهى
2أعوذُ بِاللَه مِن الشّیطانِ الرّجیم
بِسمِ اللَه الرّحمٰن الرّحیم
الحمدُ للهِ رب العالَمین
و الصلاة و السلام علَی سیّدنا و نبیّنا ابی القاسم محمّدٍ
و علَی آلِه الطَیبن الطّاهرینَ
و اللّعنةُ علَی أعدائِهم أجمَعینَ
سلوك یعنی قیام به آنچه مورد رضای حق است
در پیرامون این فقره از حدیث شریف عنوان بصری که حضرت می‌فرمایند: إِنِّی رَجُلٌ مَطْلُوبٌ 1 «من مورد مراقبت هستم؛ مورد توجّه هستم؛ دولت، حکومت، روی من نظر دارد.» مطالبی عرض شد.
عرض شد که هدایت و دستگیری پروردگار یک معیار مشخّص تعریف شده برای همه نیست، بلکه خداوند متعال راه‌های مختلفی را برای هدایت بر حسْب استعدادات هر کسی قرار می‌دهد و ممکن است راه یک نفر با راه دیگری تفاوت داشته باشد. آنچه که برای یک سالک لازم است که به آن ملتزم باشد، عبارت است از تسلیم در برابر رضا و مشیّت پروردگار و عمل به آنچه که قطع به صلاح و رضای حضرت حقّ دارد.
در جلسه گذشته عرض شد که عده‌ای از بزرگان و علماء نجف، آمدند خدمت مرحوم قاضی ـ رضوان الله علیه ـ و از ایشان دستوراتی برای سیر و راه خود و عمل به سلوک ـ سلوک إلی‌الله ـ می‌خواستند. ایشان قبل از پرداختن به این موضوع به آنها می‌فرمایند:
آیا شما برطبق آنچه که می‌دانید، عمل کردید که الآن به دنبال مجهولات می‌گردید؟
این بیان ایشان این را می‌رساند، که راه إلی‌الله و سلوک إلی‌الله یک راه قُلمبه، سُلمبه نیست، یک راه عجیب و غریب نیست؛ برخلاف آنچه که خیلی‌ها تصوّر می‌کنند، یک تافته جدا بافته از مسیر حق نیست که اسمش را سیر و سلوک گذاشتند، راه خدا گذاشتند، دستگیری گذاشتند، تربیت گذاشتند، نه این حرف‌ها نیست! سلوک إلی‌الله عبارت است از قیام به آنچه که مورد رضای حق است، این معنی، معنای سلوک است و هر کسی غیر از این تصوّر کند در اشتباه محض است.
مرحوم علّامه: «بدانید كه قدم از قدم برنمی‌دارید إلّا بالعمل برضی اللَه»
دو، سه سال آخر عمر مرحوم والد ـ رضوان الله علیه ـ یک روز ایشان دوستانی را که در مشهد داشتند جمع کردند و به آنها اتمام حجّت کردند و فرمودند:
- بحار الأنوار، ج 1، ص 224.