تبیین مسئلۀ ارتداد و شرایط تحقق آن و کیفیت تعامل مسلمانان با سایر مذاهب

علی‌كل‌حال، تمام اینها همه در همین راستا دارد قرار می‌گیرد. وقتی برای انسان یك موفقیتی پیدا بشود انسان فوراً باید بگوید او خواسته، وقتی گره در كار بیفتد نباید انسان [ناامید] بشود، او نخواسته. بله، تكلیف ما داریم تا آن مقداری كه تكلیف اقتضا می‌كند برای رفع و حل برویم، اما نه اینكه خودمان را پاره پاره بكنیم، نامه‌این طرف و آن طرف بدهیم، آقا به سرمان آمده، مشكل پیدا شده این‌طور شده، قضیه دیگر اینها را ندارد. انسان باید بر همان مسیر حركت كند به آن مقداری كه گفته‌اند نباید بگذارد كنار، كه كنار گذاشتن غلط است و نباید خودش را به هلاكت بیندازد كه آن هم غلط است، هر دو غلط است. این را باید یكی دید. معجزه امام رضا علیه‌السّلام را باید با باز كردن شیر آب یكی دید. شق‌القمر رسول خدا صلی اللَه علیه و آله و سلم را باید با اقدام عادی، حركت‌های عادی، آن نماز خواندنی كه انسان بلند می‌شود نماز می‌خواند، باید عادی دید. چرا؟ چون رسول خدا خودش این را یكی می‌بیند. چرا ما آن دیدگاهی كه رسول خدا دارد نباید داشته باشیم؟ چرا؟ كار او را نمی‌توانیم بكنیم بسیار خوب، حداقل دیدگاهش را داشته باشیم.

رسول خدا می‌گفت: ای مردم بین من و بین شما هیچ فرقی نیست هیچ تفاوتی نیست؛ یعنی واللَه و باللَه و تاللَه وقتی رسول خدا می‌فرمود إِنَّما أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ ... الكهف، ١١٠ من یك بشری هستم مثل شما فقط فرقش این است كه به من وحی می‌شود. به شما نمی‌شود. می‌خواهید به شما هم وحی بشود، حرف من را گوش بدهید به شما هم وحی می‌شود. نه این وحی اصطلاحی! آن مطلبی كه به نظر شما می‌رسد و به واسطه آن مطلب راهتان از بقیه جدا می‌شود همان وحیی است كه به من رسیده. همین. آن مطلبی كه در دو راهی به قلب شما می‌افتد و به واسطه او راهتان از بقیه كنار گذاشته می‌شود و به سمت دیگر می‌روید همان وحیی است كه جبرائیل آمده از طرف خدا ای رسول من، ای بنده من، فردا این كار را انجام بده، پس فردا آن كار را انجام بده، در این حادثه این مطلب را اختیار كن، در آن حادثه آن را اختیار كن. هر دو یكی است. چرا؟ چون هر دو از طرف او آمده. وقتی از طرف او بیاید چه فرقی می‌كند؟ اینجاست كه معنای آیه‌ وَ وَجَدَكَ ضَالًّا فَهَدى‌ الضحی، ٧ معنایش دیگر برای رفقا روشن می‌شود. خطاب‌ وَ وَجَدَكَ ضَالًّا فَهَدى‌ خطاب خطاب به ماست، خطاب به تك‌تك ماها است. تك‌تك این افرادی كه الان در اینجا هستند این خطاب برایشان آمده. آیا ما تو را گمراه نیافتیم و هدایتت نكردیم؟! همین.