شرائط عالمی که باید از او تبعیت کرد

وقتی که انسان بداند آن موقع تکلیف می‌آید. حالا که دانستی باید بر طبق تکلیف عمل کنی. اگر نجس است تطهیرش کن و اگر طاهر است حکم طهارت دارد ادلّۀ ما همه حاکی از این مسئله است که به مقدار علم، انسان مکلف است. علم ندارد تکلیف ندارد. مسائل احتیاط و امثال ذلک اینها مربوط به یک موارد دیگر است نه مربوط به اینها. به مقدار [علم تکلیف دارید.] پس عرفان به یک شیء، معرفت به یک شیء، عبارت است از هم رتبه بودن این شیء با آن شیء دیگر، هم رتبه باشد.

حالا چگونه ممکن است که انسان با اشیاء‌دیگر هم رتبه باشد؟ هم رتبه بودن انسان با اشیاء دیگر به چه چیز محقق می‌شود و چگونه پیدا می‌شود و چگونه ممکن است که فرض کنید که انسان من باب مثال با یک عالِمی‌هم رتبه باشد؟ انسان نسبت به پروردگار هم رتبه باشد؟ انسان نسبت به ملائکه هم رتبه باشد؟ این چه نحوه ممکن است باشد انشاءالله اگر خداوند توفیق بدهد برای شبهای آتیه.

اللهم صل علی محمد و آل محمد