بیان دومرتبه از مقام ارتباط انسان با پروردگار متعال

آن زن بی‌حجابی که می‌آید بیرون، آن در واقع دارد خودش را در معرض دید قرار می‌دهد برای افراد، خودش دارد این کار را انجام می‌دهد و اگر کسی آمد او را نگاه کرد خب این اعتراضی برایش نیست ـ البته نه اینکه او بیاید نگاه کند و کار خوبی انجام داده، نه ـ امّا اینی که این شخص بیاید و ادّعا بکند تو چرا من را نگاه کردی؟ تو چرا نگاه کردی خب ندارد، به خاطر اینکه خودت آمدی خودت را در معرض قرار دادی غیر از این زنی که بیاید خودش را بپوشاند و فرض کنید که من باب مثال با پوشیه بیاید بیرون یا به نحوی صورتش را بگیرد، آن‌وقت یکی بیاید پوشیه را بزند بالا، می‌خواهم نگاهت کنم! غلط می‌کنی می‌خواهی نگاه کنی، این در اینجا خودش را در معرض قرار نداده دیگر، صورت خودش را در ملکیّت شخصی خودش در اینجا قرار داده وقتی که قرار بدهد خب دیگر نباید انسان این کار را انجام بدهد آن خودش را باز کرده و این خودش را بسته.

سرّ عبارت از این است که یک مسئله‌ای اختصاص به یک شخصی داشته باشد و کس دیگری از این مطلب خبر نداشته باشد حالا اتّفاقاً زید نسبت به این قضیّه اطّلاع پیدا می‌کند حرام است برود افشاء کند نمی‌تواند افشا کند چرا؟ چون این قضیّه اختصاص به این دارد اتّفاقاً حالا مثلاً او اطّلاع پیدا کرده، برحسب اتّفاق. غیر از یک مسئلۀ واضحی است که خب همه دارند می‌بینند، انسان برود نقل بکند این نه غیبت حساب می‌شود و نه خلافی در اینجا هست. خب بالأخره یک مسئلۀ واضح و قضیّه روشنی است.

همین‌طور مسائلی که افراد نمی‌توانند آن مطالب را ادراک کنند و تحمّل کنند و آن مطالب را هم به او سِرّ می‌گویند چرا؟ چون مسئله عبارت [از این] است [که] یک وضعیّتی است که افشاء این قضیّه برای یک عدّه قابل تحمّل نیست و ممکن است موجب فساد بشود، ممکن است موجب تبعاتی بشود این هم چیست؟ این هم سرّ است و در طریق عرفان بزرگترین گناه کشف سرّ است کسی که کشف سرّ بکند و افشاء سرّ بکند ازش می‌گیرند همه چیز ازش می‌گیرند.