تحقق‌بخشی امام زمان به حقیقت الله اکبر

حضرت عیسی به حواریّون کلمه لا إله إلّا الله را توصیه می‌کند. تحقّق به معنای عبودیّت محضه و اندکاکِ در ذات و اسم پروردگار را توصیه می‌کند. نفی تعینّات و اثبات تعیّن واحد را توصیه می‌کند و این همان کلماتی است که در دهه ذی‌الحجه ـ که از ایّام بسیار مهمّ سال است ـ بر حضرت موسی در هنگامی که به کوه طور رفته بود افاضه شد. لا إله إلّا الله عَدد اللیالی و الدُهور لا إله إلّا الله عددَ أمواج البُحور، لا إله إلّا الله و رحمتُه خیرٌ ممّا یجمعون. لا إله إلّا الله عدد الشوک و الشجر لا إله إلّا الله عدد الشعر و الوبر لا إله إلّا الله عدد الحَجر و المَدر. لا إله إلّا الله عدد لَمح العیون. لا إله إلّا الله فی اللّیل إذا عَسعس و الصّبحِ إذا تنفّس. لا إله إلّا الله عدَدَ الرّیاح فی البَراری¹ و الصُّخور. لا إله إلّا الله من الیَوم إلی یوم یُنفَخ فی الصّور.²

حقیقت معنای لا اله الا الله

گذشتن عادی و صرف نظر کردن از حقایق یک امر بسیار عادی است، اما توجه در معانی اینها که از مقام ربوبی افاضه شده است قابل اهتمام و قابل تامّل است. معنای این کلمات مبارکه این‌چنین است. اینکه می‌فرماید لا إله إلّا الله عدد اللیالی و الدهور یعنی چه؟ ـ به‌اندازه لیالی و دهور لا إله إلّا الله خب همین‌طور می‌گوییم و می‌گذریم ـ لا إله إلّا الله عدد الشوک و الشجر یعنی چه؟ به‌اندازه تیغ‌ها و به‌اندازه درختان لا إله إلّا الله این یعنی چه؟ به‌اندازه تیغ‌ها و درختان لا إله إلّا الله، به‌اندازه لیالی و انهار لا إله إلّا الله، به اندازه‌ها موها لا إله إلّا الله، لا إله إلّا الله عدد الشَعر و الوَبر به‌اندازه تک‌تک موهای گوسفندان ـ موهای حیوانات موهای جنبندگان ـ لا إله إلّا الله یعنی چه؟ گذشتن از این مسائل و توجه نکردن خیلی امر عادی است. معنای این عبارات این است: آنچه که در ظرف تعیّن اعمّ از جماد و نبات، اعمّ از حیوان و انسان، اعمّ از انسان و ملک، اعمّ از ملکوت و مُلک، اعمّ از ناسوت و عالم لاهوت در ظرف امکان تحقّق پیدا کند، تحقّق او نیست مگر تحقّق این کلمه مبارکه. یعنی تعیّن جمیع موجودات در عالم امکان، تحقّق معنای لا إله إلّا الله است. وقتی که می‌گوییم لا إله إلّا الله، یعنی هر برگ گیاهی هر برگ درختی هرچه که در این عالم اعمّ از پشم اعمّ از وَبَر اعمّ از حَجر اعمّ از کوه ملائکه زمین و آسمان آنچه که تحقّق پیدا بکند، تحقّق او تعیّن او وجود مستقل او عدم است؛ بلکه عین وجود پروردگار است. این معنای لا إله إلّا الله است. این نهایتْ مرحله است.