تجلی مشیت الهی در علم و اراده اولیاء

حکمت صبر امام علی در برابر غصب فدک

اول کاری که کردند این بود که بیایند فدک را از دست اهل‌بیت بگیرند. گفتند: «چه کسی فدک را به شما داده؟ فدک که در این جنگ‌ها بوده و آن چیزهایی که برای پیغمبر [معلوم] است.» بعد هم یک حدیث دروغ درآوردند که «نحن معاشر الانبیاء لانورث»، انبیا ارث نمی‌گذارند! دیگر جریانش مفصّل است و آن خطبۀ حضرت زهرا و محکوم کردن او و آخر هم که ندادند تا این جریان رسید به دست امیرالمؤمنین و به خلافت رسیدن حضرت. امیرالمؤمنین که به خلافت که رسید پس نگرفت! حالاکه دیگر خلافت دست خود شما است، حضرت فرمودند: «من نمی‌گیرم، چراکه اگر بگیرم این شبهه پیش می‌آید که الآن که به قدرت رسیدم، دارم...!» گرچه حقّ خودش است، اما بگذار باشد. همان‌طور دست نزدند تا بعد معاویه آمد و تا زمان عمربن‌عبدالعزیز این همین‌طور بوده است. عمربن‌عبدالعزیز برگرداند باز دوباره گرفتند و یک زمانی بعد ازعمربن‌عبدالغریز نیز برگرداندند. این همین‌طور می‌گشت، دوباره مأمون برگرداند دوباره بعد از آنچه کردند!

غرض اینکه انسان نباید از این وضعیّت و موقعیّت ظاهر استفاده کند.

قضیه عدم قتل عمرو عاص توسط امام علی در صفین

اگر نظر رفقا باشد در سال گذشته در شب‌های ماه رمضان من خیلی روی این داستان مانور دادم. حتی نقل برخی از اینها به‌خاطر یک قضایا و مسائلی بود که بعد روشن شد. خود من هم نمی‌دانستم که چرا این مباحث مدام به ذهن من می‌آید که این‌قدر توضیح بدهم!

در جریان جنگ صفین که چطور امیرالمؤمنین از کشتن این عمرو عاص صرف نظر کرد، در وقتی که از هر جهت می‌بایست این عمل انجام بشود. این مسئله، مسئلۀ عجیبی است که فرض کنید که یک موقعیتّی برای انسان پیش بیاید و در آن موقعیّت حریف دارای ضعف باشد و همین اینکه دارای ضعف بود، انسان از نقطۀ قوّت وارد بشود. این کار، کار امام نیست. آن سخنرانی‌ها را نمی‌دانم رفقا گوش دادند یا نه؟ در آنجا من گفتم اگر آن روز امیرالمؤمنین این عمرو عاص را می‌کشت، جنگ صفیّن تمام بود! امیرالمؤمنین به تمام خواست‌های خود می‌رسید.