اهمیت توجه سالک به خود و رفتار و مسائل خود

برای این قضیه دستوری كه داده‌اند این است كه در طول شبانه‌روز انسان حدّاقل پانزده دقیقه توجّه به نفس داشته باشد و بهتر است این توجّه به نفس در موقعیتی باشد كه هیچ سر و صدایی نباشد، طبعا قبل از طلوع فجر بهترین موقع است، همه خوابند، دیگر سر و صدایی نیست، دیگر صدای بوق ماشین و سایر سر و صدای افراد شنیده نمی‌شود، این موقعیت مناسبی است كه انسان بتواند این تمرین را انجام بدهد. اگر بتواند در طول روز نیز همین را تكرار كند. فرض كنید در جایی نشسته، پنج دقیقه تمرین كند، یا ده دقیقه، ده دقیقه تمرین كند، این كم‌كم به مطالب دیگری هم خواهد رسید.

با توجه به مطالب حضرتعالی درباره اهمیت رفتن به مسجد، و تجمّع رفقا در جلسات، و تداخل آن با ساعت درس و بحث یا مطالعه دروس و دوری از مسجد كه خود مزید علّت می‌شود تا طلّاب كمتر به مسجد رجوع كنند. تكلیف این طلاب در این‌باره چیست؟ آیا كمتر رفتن به مسجد موجب زیان و خسران می‌شود یا خیر؟

جواب: مطلب درس بر هر چیز مقدّم است. و هیچ چیز جای درس را نمی‌گیرد. البته باید درس جوری تنظیم بشود كه انسان بتواند از فرصت استفاده فیوضات اوّل وقت هم بهره‌مند بشود. و انسان می‌تواند این كار را انجام بدهد. ولی در عین حال اگر هیچ چاره‌ای نیست جز اینكه به درس و آن مطالب بپردازد خب طبعا باید درس را در مرحله اولویت قرار بدهد و بعد فرصت دیگری پیدا كند تا این‌كه بتواند در جمع دوستان حاضر بشود.

بعضی از افراد كه قبلا كلاس‌هایی می‌رفتند، دستوراتی كه به آن‌ها می‌دادند موجب ایجاد آثار سوء در آن‌ها: سستی در عمل و غیره شده است، برای رفع این مشكل چه باید بكنیم؟

جواب: مطالب نیست. همین كه انسان راه خودش را تصحیح بكند این آثار هم خود به خود برطرف می‌شود. مهم این است كه انسان نسبت به آن موقعیتی كه در آن قرار دارد پا برجا باشد. مذبذب نباشد. حالا ببینیم، شاید فلانی ... ببینید! این فایده ندارد!